HAYOT жамғармасининг бепул миллий лойиҳаси
Терминологик

«Қутадғу билиг» изоҳли луғати

"ҚУТАДГ'У БИЛИГ"ДАГИ СО'ЗЛАРНИНГ О'ЗБЕКЧА, РУСЧА ВА ИНГЛИЗЧА ИЗОҲЛИ ЛУГ'АТИ

Дадабоев, Ҳамидулла; Холмурадова, Муштарий (2018). "ҚУТАДГ'У БИЛИГ"ДАГИ СО'ЗЛАРНИНГ О'ЗБЕКЧА, РУСЧА ВА ИНГЛИЗЧА ИЗОҲЛИ ЛУГ'АТИ. Ташкент: НАВРО'З" нашриёти.

Трёхъязычный толковый словарь лексики «Кутадгу билиг». Нужен для исторического слоя языка, литературного наследия и связи древней лексики с современными эквивалентами.

Алифбо кўрсаткичи

РАŽА [а.]

умид, тилак – надежда – ҳопе, виш. Раžа бирлä χавфнï қанат сен қïлïн – Қўрқув ва умидни…

РАБ [а.]

Аллоҳ – Бог, Господь – Год. Я рабб üстä давлат тüкäл қïл ё раб! Давлатни зиёда қил, ти…

ŠÄРАБ [а.]

шароб – питье – вине.

РАББ [а.]

Аллоҳ – Бог, Господь – Год. Маŋа раббум айса нелüк қïлдïŋ андай – Агар мендан Раббим: “Не…

РАҲАТ [а.]

роҳат, хотиржамлик, ором – спокойствие, покой, отрада – энжоймент. Қамуй иš иčиндä булур …

РАҲМАТ [а.]

марҳамат, ҳиммат – милость, милосердие – гракиоус. Сениŋ раҳматïŋда бу язуқ аз-оқ – Сени…

РАЪИЯТ [а.]

фуқаро – подданные, чернь – инҳабитант. Ра'ият üзä ол сениŋ üč ҳақïŋ – Халқ узра сенинг …

РАКВА [а.]

кўза – кувшин – питчер. Туруп раква бирлä таяқïн алïб – Туриб кўза билан таёғини ол…

РАСУЛ [а.]

пайғамбар, Аллоҳнинг элчиси – Посланник Аллаха, пророк –пропҳет. Доруд ол Ўдüрмиš расул…

RAVA [f.-t.]

раво кўриш, бажариш – исполнить – до. Ай элиг бу тўрт ҳаžати қïл рава – Эй ҳукмдор, бу…

RAWAN [f.-t.]

қалб, ҳаёт – душа, жизнь – ҳеарт. Сенинсиз негü тег тирилсü раван – Сенсиз бу кўнгил қа…

RAY [f.<h.]

рожа – раджа – роджа. Асïрдïн келигли қалïқ қуšларï, қаю райï ҳинди қаю қайсарï – Асирд…

РАЯСАТ [а.]

раҳбарлик, бошқарув – начальствование, главенство –гуиданке. Сиясатқа беклиг раясат ке…

развяжи одним словам

врите кнот оф тҳис ворд ин оне ворд (ҚБН, 25₅; ҚБН, 169; 13б5).

РИДВАН [а.]

Ридвану-илаҳи ъалаҳим (Аллоҳ номи билан) – Да будет доволен ими Аллах.

РУМÏ [а.]

румий қизи, қуёш – дева, солнце – сун. Йüзин кизлäди еркä румï қïзï – Румий қизи ерга…

РУМ [а.<л.]

Rim – Рум, Византия – Rome.

RUSTAM [f.-t.]

Рустам, Фирдавсийнинг “Шоҳнома” асари қаҳрамони–Рустем,один из героев поэмы Шах-наме – Р…

RUZÏ [f.-t.]

улуш, тақдир, ризқ – доля, судьба – парт, субсистенке. Сақïšсïз беригли қамуйқа рузи – У…

RUZA [f.-t.]

рўза – воздержание, пост – руза. Намаз руза барčа ўз асйïн турур – Намоз ва рўза – була…

ČÏRYU

фақир,камбағал, қашшоқ, бечора, ёʻқсил – бедняк – поор. Ай čïрю ай муŋлуγ ай тüгмиš…