Biologiyadan ruscha-oʻzbekcha izohli lugʻat
БИОЛОГИЯДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТ
Зикирёев, Абдукарим (1993). БИОЛОГИЯДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТ. Tashkent: Қомуслар Бош таҳририяти.
Русско-узбекский толковый словарь по биологии. Важен именно наличием объяснений: подходит для образовательного контента, терминологической нормализации и семантической разметки.
Alifbo koʻrsatkichi
биофизика бўлими. Табиий ва сунъий магнит майдонининг тирик организмларга таъсирини ўрган…
Магнитотропизм — Магнит майдонида эгилиш, магнитотропизмўсимлик поя, илдизининг ўсиш жараёнида табиий ва сунъий магнит майдони таъсирида эгилиши.
Магнолии — Магнолияларикки паллали ўсимликларга мансуб доим яшил дарахтлар. Қрим, Кавказ ва Ўрта Осиёда ўстирил…
Макаки — Макакалартор бурунли маймунлар туркуми. 10—20 тадан пода бўлиб яшайди. Ўсимликлар ва ҳашаротлар би…
Маковые — Кўкнордошларикки паллали ўсимликлар оиласи. Кўкноридан олий навли мой, морфин, папаверин тайёрланади.
Макро... — Катта, юқори, юксакмаъносини англатади; мураккаб сўзларнинг таркибий қисми.
МакроэлементыМакроэлементлар — ўсимликларнинг озиқланиши учун кўп миқдорда зарур бўладиган кимёвий эле…
Макроэнергетические соединенияЭнергияга бой бирикмалар — АТФ ва ферментатив реакцияларда АТФ ҳосил қилиш хусусиятига эг…
МакроэволюцияКатта эволюция, макроэволюция — турдан юқори поғонада турувчи таксономик категориялар, яъ…
МакрофагиКатта ҳужайралар, бириктирувчи тўқима ҳужайралари, макрофаглар — одам ва умуртқали ҳайвон…
Макрогамета — Катта жинсий ҳужайра, макрогаметаҳаракатсиз урғочи жинсий ҳужайра.
Макроглия — Макроглиянерв тўқимаси хилларидан бири. Нейронларга ўхшаш ҳужайралар, бир оз қўзғатиш хусусиятига …
Макромолекула — Макромолекулакичик молекулаларнинг такрорланиши натижасида ҳосил бўлган полимерлар. Мураккаб ва ўзига …
МакронуклеусМакронуклеус, йирик мағиз — инфузориялардаги катта соматик ядро. Модда алмашинуви жараёнл…
МакроорганизмыКатта организмлар, макроорганизмлар — ўлчами 0,5 миллиметрдан ортиқ бўлган кўп ҳужайрали …
МакроспораКатта спора, макроспора — спорали юксак ўсимликларнинг урғочи жинсий гаметофит ҳосил қилу…
МакулаЭшитиш доғлари, макула — умуртқали ҳайвонлар ички қулоғидаги сезувчи ҳужайралар гуруҳи.
Маквис — МаквисЎрта денгиз атрофларида кенг тарқалган қаттиқ баргли, тиканли доимяшил бута ва дарахтлард…
МалькиМайда балиқчалар — балиқлар ривожланишидаги дастлабки босқич.
МалокровиеКамқонлик — қон миқдорининг камайиши ва унинг сифат таркибини ўзгариши билан боғлиқ бўлга…
Мальпигиевы сосудыМальпигий томирлари — ҳашаротлар, ўргимчаксимонлар ва кўпёқлилар ўрта ҳамда орқа ичаги че…
Мальпигиевы тельцеМальпигий таначалари — одам ва деярли барча умуртқали ҳайвонлардаги бауман капсуласи била…
МальтозаМальтоза, дон шираси, дон шакари — иккита глюкоза молекуласидан иборат дисахарид. Унаётга…
МальвовыеГулхайридошлар — икки паллали ўсимликлар оиласи; масалан, ғўза.
МаммологияМаммология, маммалиология — зоологиянинг сут эмизувчиларни ўрганувчи соҳаси.
МаннаныМаннанлар — ўсимликларнинг жамғарма ва таянч вазифасини бажарувчи полисахаридлари; асосан…
МаскулинизацияМаскулинизация, эркакланиш — урғочи зотларда эркаклик иккиламчи жинсий белгиларнинг пайдо…
Масличные культурыМойли ўсимликлар — мева ёки уруғларида кўп миқдорда мой тўплайдиган ўсимликлар. Масалан, …
МаслиновыеЗайтундошлар — икки паллали ўсимликлар оиласи. Европа зайтуни асосан мевасидан мой олиш ё…
Массовый отборЯлпи танлаш, умумий танлаш — ўсимликларнинг янги навини яратиш мақсадида, дастлабки навла…
Материнская породаОна жинс — тоғ жинси; физик, физик-химик жараёнлар ҳамда одам фаолияти таъсирида ундан ту…
МаткаБачадон — одам ва ҳайвонларда урғочи жинсий системанинг пастки кенгайган қисми. Етилган т…
Матричная-РНКқ. Информационная-РНК.
МатриксМатрикс (цитологияда) — ҳужайранинг асосий моддаси.
МатрицаМатрица — генетик информация нусхасини олиш учун қолип ёки асос. Бу ДНК нинг полинуклеоти…
МатуразаМатураза — интронларни қирқиш ва транспорт-РНК ларнинг «етилиш» реакцияларини катализловч…
Мечение животныхҲайвонларни тамғалаш (белгилаш, нишонлаш) — ҳайвонлар биологиясини ўрганиш ёки бирор зотн…
Мед пчелиныйАри асали — ширин шарбатсимон модда. Ўсимликлар гул ширасининг ишчи асалари организмида қ…
МедиаторыМедиаторлар — асаб системасида воситасиз ҳужайралараро ўзаро таъсирни амалга оширувчи физ…
МедоносыАсалчил ўсимликлар, асал берувчи ўсимликлар — гулларида нектар (гулшира) бўлган ўсимликла…
МедузыМедузалар — денгиз сувларида эркин сузиб юрувчи ковакичлилар. Сцифоидлар ёки ҳақиқий меду…
МегакариоцитыМегакариоцитлар — сут эмизувчиларнинг қон ҳосил қилувчи органларидаги йирик ядроли ҳужайр…
МегоэволюцияМегоэволюция — энг йирик таксон (синф, тип) ларнинг шаклланишига олиб келувчи эволюцион ж…
МеждоузлиеБўғим оралиғи — ўсимлик поясининг икки бўғим оралиғи.
Междуклеточные контактыҲужайралараро алоқалар — плазматик мембраналарнинг махсус қисмлари ҳисобига ҳосил бўладиг…
МежклетникиҲужайра оралиғи — ўсимлик тана ҳужайралариаро ковак (бўшлиқ). Турли суюқлик ёки ҳаво била…
Межклеточная жидкостьҲужайралараро суюқлик (қ. Тканевая жидкость).
Меланины— Меланинлар — одам ва ҳайвонлар териси, сочлари (жунлари), патлари ва бошқаларнинг қора …
Меланизм— Меланизм — ҳайвонлардаги қора ва қўнғир ранг пигментлари билан боғлиқ ҳодиса.
Мелиорация— Мелиорация, тупроқ хусусиятларини яхшилаш — ер ресурсларидан самарали фойдаланиш мақсад…