HAYOT jamgʻarmasining bepul milliy loyihasi
Terminologik

Biologiyadan ruscha-oʻzbekcha izohli lugʻat

БИОЛОГИЯДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТ

Зикирёев, Абдукарим (1993). БИОЛОГИЯДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТ. Tashkent: Қомуслар Бош таҳририяти.

Русско-узбекский толковый словарь по биологии. Важен именно наличием объяснений: подходит для образовательного контента, терминологической нормализации и семантической разметки.

Alifbo koʻrsatkichi

Barchasi a b d e f g h i j k l m n o p q r s t u v x y z o g sh ch
Бабочки

— Капалаклар, тангақанотлилар, лепидоптералар — ҳашаротлар туркуми. 140 мингга яқин турла…

Багряник

— Арғувон — дуккаклилар оиласига мансуб ўсимликлар туркуми.

Баҳори

— богара

Бактериальные удобрения

Бактериал ўғитлар — таркибида қишлоқ хўжалик экинлари учун фойдали бўлган тупроқ микроорг…

Бактерии

Бактериялар — асосан бир ҳужайрали прокариотларга мансуб микроскопик организмлар гуруҳи. …

Бактериоды

Бактериодлар — кўриниши ўзгарган бактериялар. Дуккакли ўсимликларнинг илдиз туганакларида…

Бактериофаг

Бактериофаг — бактерия вируслари; бактерия ҳужайрасига таъсир этиб, уни эритиб юборадиган…

Бактериолизины

Бактериолизинлар — бактерия қобиғига таъсир кўрсатиб, уни парчалайдиган иммун модда.

Бактериология

Бактериология — микробиологиянинг бактериялар морфологияси, систематикаси, физиологияси в…

Бактериостаз

Бактериостаз — бактерияларнинг ноқулай муҳит (физикавий, кимёвий ва бошқа) таъсирида ўсиш…

Бактериоцидность

Бактериоцидлик — турли омилларнинг (физик, кимёвик, биологик) бактерияларни ўлдириш хусус…

Бактериоцины

Бактериоцинлар — баъзи бактерияларда ҳосил бўладиган ўзига хос моддалар. Бактериоцинлар б…

Бактериохлорофиллы

Бактериохлорофиллар — қирмизи ва яшил бактериялардаги фотосинтезни амалга ошириш хусусият…

Бактериозы

Бактериозлар — ўсимликларда бактериялар қўзғатадиган касаллик. Масалан, помидордаги бакте…

Баланофоровые

Баланофорадошлар — икки паллалилар синфига мансуб ўсимликлар оиласи. Хлорофиллсиз, дарахт…

Баланс питательных веществ

Озуқа моддалар мувозанати — маълум вақт оралиғида тупроқда сақланиб турувчи озуқа моддала…

Баланс радиационный

Радиация мувозанати — атмосферада радиация нурланиши ва ютилишининг йиғиндиси.

Баланс водный растения

Ўсимликлар сув мувозанати — ўсимликнинг маълум вақт оралиғида қабул қилган ва сарфлаган с…

Бальзам

Бальзам — таркибида эфир мойлари, катрон, ароматик ва бошқа бирикмалар бўлган ўсимлик мод…

Бангидевона

— дурман

Барабанная перепонка

Ноғора парда — умуртқали ҳайвонлар қулоғидаги ташқи эшитиш йўлини ноғора бўшлиғидан ажрат…

Барабанная полость

Ноғора бўшлиғи — умуртқали ҳайвонлар ва одамнинг ўрта қулоқ бўшлиғи.

Барьер ландшафтно-биогеохимический

Ландшафт-биогеохимик тўсиқ — сув оқими таркибидаги табиий ўзгаришлар бўлиб, улар ўсимликл…

Барг нови

— влагалище листа

Барг қини

— влагалище листа

Барг қўлтиғи

— пазуха листа

Баргпояли ўсимликлар

— кормофиты

Баргсиз ўсимликлар

— афильные растения

Барорецепторы

Барорецепторлар — сезги нервларининг босим ўзгаришини қабул қилувчи учлари (ичак ва қон т…

Барохория

Барохория — мева ва уруғларнинг бевосита ўз оғирлиги таъсирида тўкилиши, тарқалиши.

Батрахология

Батрахология — зоологиянинг сувда ва қуруқда яшовчи ҳайвонларни ўрганувчи соҳасининг эски…

Бацилла

Бацилла — спора ҳосил қилиб кўпаядиган таёқчасимон бактериялар. Табиатда кенг тарқалган. …

Бахчевые культуры

Полиз экинлари — қовоқдошларга мансуб қовун, тарвуз, бодринг каби экиладиган ўсимликлар.

Базальный

— Асос, базаль — бирон-бир нарсанинг асосини ташкил қилган, асосга тааллуқли, асосида ётг…

Базальная мембрана

— Базал (таянч)мембрана — қопловчи ва бириктирувчи тўқималарни чегаралаб турадиган ҳужайр…

Базальное тельце

— Базал тана, кинетосома — ҳужайра хивчини ёки киприклари асосидаги майда танача кўриниши…

Базидиомицеты

— Базидиомицетлар, базидияли замбуруғлар — юксак замбуруғлар синфи. Махсус кўпайиш органи…

Базидиоспоры

— Базидиоспоралар — замбуруғлар базидиясида ҳосил бўладиган споралар. Одатда ҳар бир бази…

Базидия

— Базидия — базидияли замбуруғларнинг споралар ҳосил қилувчи жинсий органи. Одатда тўғнағ…

Базифильные растения

Базифил ўсимликлар — ишқорий муҳитда яхши ўсувчи ўсимликлар.

Базикарпические плоды

— Базикарпик мевалар — пишгандан кейин жойида қоладиган мевалар. Масалан, ошқовоқ, қовун …

Базипетальный рост (развитие)

— Базипеталь ўсиш — ўсимликнинг ёншохлари ёки органларини юқоридан пастга қараб йўналишда…

Базофилы

Базофиллар — ишқорий бўёқлар билан бўялганда донадорлиги юзага чиқувчи оқ қон таначалари.

Базофилия

Базофилия — ҳужайра компонентларининг ишқорий бўёқлар билан бўялиш хоссаси (қ. Ацидофилия…

Бегона ўтлар

— апофиты

Бегония

Бегония — икки паллали ўсимликлар туркуми. Бута ёки ўтсимон бир ва кўп йиллик ўсимликлар.…

Беихтиёр ҳаракат

— инстинкт

Беккросс

Қайта дурагайлаш, такрорий чатиштириш, беккросс — биринчи авлод дурагайини ота ёки она ин…

Белые кровяные тельца

Оқ қон таначалари — қ. Лейкоциты.

Белки

Оқсиллар — юқори молекулали табиий органик бирикмалар; 20 хил аминокислота қолдиқларидан …