HAYOT жамғармасининг бепул миллий лойиҳаси
Терминологик

Биологиядан русча-ўзбекча изоҳли луғат

БИОЛОГИЯДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТ

Зикирёев, Абдукарим (1993). БИОЛОГИЯДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТ. Tashkent: Қомуслар Бош таҳририяти.

Русско-узбекский толковый словарь по биологии. Важен именно наличием объяснений: подходит для образовательного контента, терминологической нормализации и семантической разметки.

Алифбо кўрсаткичи

Тычинка

Чангчи — эркак генератив орган. Гулнинг чангдон ва чангчи ипидан иборат кисми.

Табиий

нативный

Таблица кода

Код жадвали — кодонларнинг қайси аминокислотани ифодалашини кўрсатиб берувчи жадвал.

Таҳлилчилар

анализаторы

Такрорий чатиштириш

беккросс

Таксис

Таксис — эркин ҳаракатланувчи организмлар (бактерия, замбуруғ, сувўтлар, гаметалар кабила…

Таксон

Таксон, тартиб — систематик бирлик ёки систематик категория. Объектларнинг умумийлиги, яъ…

Таксономия

систематиканинг тартибга солиш қонунлари ва ларга ҳамда ҳақиқий тўқималарга эга бўлмаган …

тал

организм танасини бўйига (узунасига) ўнг ва чап томонларга бўлувчи текислик ёки ўқ.

Таллофиты

Таллофитлар — таналари поя, илдиз ва баргга бўлинмаган тубан ўсимликлар; масалан, замбуру…

Таллом

Таллом, гавда, тана — сувўтлар, шилимшиқлар, замбуруғлар, лишайниклар ва йўсинларнинг илд…

Тамнобионт

Тамнобионт — буталар ва бутасимон ўсимликларда ҳаёт кечирувчи организмлар (ҳашаротлар). М…

Тангақанотлилар

бабочки

Танглай

нёба

Танглик ҳолати

стресс

Танлаш

отбор

Таннины

к. Дубильные вещества.

Тапетум

Ички парда, тапетум — чангдон ва спорангийнинг чанг доначалари ҳосил қиладиган ички, бир …

Таракановые

Сувараксимонлар — ҳашаротлар туркуми. Аҳоли яшайдиган жой билан экологик боғлиқ. Мўътадил…

Таранг ҳолат

тургор

Тартиблаш

систематика

Ташналик

жажда

Ташқи қиёфа

габитус

Ташқи уруғланиш

внешнее оплодотворение

Тасодифий жуфтлашиш

пантогамия

Тасодифий органлар

адвентивные органы

Тасодифий текинхўрлик

псевдопаразитизм

Тайга

Тайга — Шимолий ярим шардаги нина баргли ўрмонлар зонаси. Асосан қарағай, қора қарағай, п…

Тазик

Чаноқча — бўғимоёқлилар оёғининг биринчи бўғими.

Тазовый пояс

Чаноқ (тос) суяги камари — скелетнинг кейинги оёқ суяклари билан танани боғловчи қисми.

Телеология

Телеология — табиатда азалий мақсадга мувофиқлик мавжудлиги ҳақидаги таълимот.

Телергоны

Телергонлар — ҳайвонлар ажратадиган моддалар; улар мазкур турга мансуб (феромонлар) ёки б…

Телобласты

Телобластлар

Телофаза

Телофаза, сўнгги фаза — ҳужайра митоз бўлинишининг тўртинчи охирги босқичи; бу даврда хро…

Телом

Телом, мураккаб таллом — дастлабки юксак ўсимликлар танасининг учки қисми.

Теломеры

Теломерлар — хромосомаларнинг охирги учлари; ДНК репликациясида иштирок этади, хромосомал…

Теломная теория

Телом назарияси — юксак ўсимликлар, жумладан уруғли ўсимликлар барча органларининг мустақ…

Темновая реакция фотосинтеза

Фотосинтезнинг ёруғлик талаб қилмайдиган реакцияси — карбонат ангидрид ва сувдан фотосинт…

Теневыносливые растения

Сояки ўсимликлар, сояга чидамли ўсимликлар — қуёш нури кам тушадиган соя жойларда нормал …

Теплокровность

Иссиққонлик — тананинг ташқи муҳит иқлимига боғлиқ бўлмаган доимий ҳарорати. Асосан қушла…

Терапсиды

Терапсидлар — сут эмизувчиларнинг келиб чиқишига асос бўлган судралиб юрувчиларнинг ўлиб …

Терат...

майиблик, мажруҳлик каби анормал ҳолатларни англатувчи мураккаб сўзларнинг таркибий қисми.

Тератология

Тератология — ўсимлик, ҳайвон ва одамлардаги ирсий, шунингдек туғма касалликлар ҳамда туғ…

Тератома

Тератома — дифференциация бўлмаган ҳужайралар билан жуда кўп ихтисослашган ҳар хил ҳужайр…

Териология

Териология, маммалиология — зоологиянинг сут эмизувчи ҳайвонларни ўрганадиган бўлими.

Терминальный

Терминал — охирги орган ёки қисм эканликни билдиради. Масалан, нерв учларининг терминал (…

Терминатор

Чегараловчи — синтезланиб бўлган полипептид занжирнинг рибосомадан ажралишини чегараловчи…

Терминация

Чегаралаш, тамомлаш, терминация — маълум терминатор — кодонлар ёрдамида полипептид занжир…

Термиты

Оқ чумолилар, кир чумолилар, термитлар — «жамоачи» ҳашаротлар туркуми. Асосан тропик ва с…

Термофилы — Иссиқсеварлар, термофиллар

юқори ҳароратли (тахминан 70°С) муҳитда яшашга мослашган организмлар. Булар кўпгина микро…