Biologiyadan ruscha-oʻzbekcha izohli lugʻat
БИОЛОГИЯДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТ
Зикирёев, Абдукарим (1993). БИОЛОГИЯДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТ. Tashkent: Қомуслар Бош таҳририяти.
Русско-узбекский толковый словарь по биологии. Важен именно наличием объяснений: подходит для образовательного контента, терминологической нормализации и семантической разметки.
Alifbo koʻrsatkichi
Ажратиш, экскреция — моддалар алмашинуви жараёнининг охирги маҳсулотлари, ортиқча сув, ту…
Выделительная системаАйирув системаси — ҳайвон организмидан модда алмашинувининг охирги маҳсулотлари, ортиқча …
ВыдрыСувсарлар — асосан оқар сувларда яшовчи ҳайвонлар уруғи. Қизил китобга киритилган.
ВыживаемостьСақланиб қолиш — маълум давр оралиғида ҳар бир авлоднинг ўртача миқдордаги зоти (насли)ни…
ВырожденностьАйниш — асл ҳолидан чекиниш, дастлабки хусусиятларнинг ёмонлашиши ёки йўқолиб кетиши.
Высокоэнергетические соединенияЮқори энергетик бирикмалар — АТФ ва ферментатив реакцияларда АТФ ҳосил қилиш хусусиятига …
Высшая нервная деятельностьОлий асаб фаолияти — бош мия катта ярим шарларининг пўстлоғи билан боғлиқ асаб фаолияти. …
Высшие растенияЮксак ўсимликлар — ўсимликлар дунёсини ташкил қилувчи иккита катта гуруҳдан бири. Булар т…
Выводковая почкаАжралувчи куртак — ўсимликдан ажралиб тушиб, худди шундай мустақил ўсимлик ҳосил қилувчи …
ВыводокГўдак, жўжа — ҳайвон ёки парранда болалари; мустақил ҳаётга ўргангунга қадар ота-онаси би…
ВыхухольВихухол — ҳашаротхўр, қимматбаҳо мўйнага эга сут эмизувчи ҳайвон. Асосан моллюскалар била…
Ваҳшийлик— каннибализм
Вакцины— Вакциналар — кучсизлантирилган ёки ўлдирилган микроб ҳужайралари, шунингдек микрооргани…
Вакцинация— Эмлаш — касалликни олдини олиш мақсадида вакциналар қўллаб, организмда иммунитет ҳосил …
Вакуоли— Бўшлиқ, вакуоллар — цитоплазмадаги ҳужайра метаболизмининг маҳсули бўлган суюқлик билан…
Вакуома— Вакуома — ҳужайрадаги вакуолалар йиғиндиси.
Вакуум-инфильтрация— Вакуум-инфильтрлаш — ўсимлик тўқималарига баъзи эритилган моддаларни киритиб, ферментат…
Валериана— Валериана — валерианадошларга мансуб бир ва кўп йиллик ўсимликлар туркуми. Илдизпоя ва …
Валин— Валин — кўпчилик оқсиллар таркибига кирадиган зарурий аминокислота.
Валиномицин— Валиномицин — мембраналар орқали калий ионининг ўтишини оширувчи полипептид. Антибиотик…
Вампиры— Арвоҳшапалаклар, вампирлар, қон сўрувчилар — кўршапалаклар оиласи. Қон сўрувчилар деб н…
Ванилин— Ванилин — ванил ўсимлиги меваларида учрайдиган дезоксибензоат альдегидининг эфири. Озиқ…
Варановые— Эчкемарлар — йирик калтакесаклар оиласи.
Вариацион қатор— вариационный ряд
Вариационный ряд— Вариацион қатор — бирон-бир белги миқдорий ифодасининг пасаювчи ёки кўтарилувчи қийматл…
Варолиев мост— Варолиев кўприги — ўрта ва узунчоқ мия ўртасида жойлашган мия танасининг қисми.
Вайда— Ўсма — бутгулдошларга мансуб ўсимликлар туркуми. Баъзи тури баргларидан тўқ кўк тусли б…
Вазоактивные веществаВазоактив моддалар — қон томирларни торайишини жадаллаштирувчи моддалар.
Вазомоторная регуляция— Қон айланишини бошқариш — метоболик талабларга кўра қон томирларини торайтириш ва кенга…
Вазопрессин— Вазопрессин — гипофизнинг орқа бўлакчаси ишлаб чиқарадиган пептид табиатли гормон. Қилт…
Вечнозеленые растенияДоимяшил ўсимликлар — барглари йил давомида яшил турувчи ўсимликлар; тропик мамлакатларда…
ВеерокрылыеЕлпиғич қанотлилар — ҳашаротлар туркуми. Кўпчилик турлари ҳашаротларнинг эндопаразити.
Вегетативные органы— Вегетатив органлар — ўсимликнинг ўсиши ва озиқланиши учун хизмат қиладиган органлар (ил…
Вегетативный— Вегетатив — ўсимлик ёки ҳайвонлар озиқланиши ёхуд ўсиши билан боғлиқ аъзолар ё аъзолар …
Вегетативная гибридизация— Вегетатив дурагайлаш — нав ёки турларни бир-бирига пайвандлаш билан янги нав олиш усулл…
Вегетативная нервная система— Вегетатив асаб системаси — асаб системасининг бир қисми; қон айланиш, нафас олиш, овқат…
Вегетативное размножение— Вегетатив кўпайиш — организмнинг жинссиз кўпайиш шакли. Бунда айрим орган ёки қисмдан (…
Вегетационный методВегетацион усул — ўсимликларни сунъий шароит (тажриба идишларига солинган сув, қум, тупро…
Вегетационный периодВегетацион давр, вегетация даври — бир ва икки йиллик ўсимликларда уруғнинг унишидан умри…
ВекторВектор — реципиент (қабул қилувчи) геноми ёки плазмонига кўчирилган, мустақил қайта тикла…
Векторы клонированияПайвандлаш векторлари — клонлаш (пайвандлаш) векторлари сифатида плазмида ДНК сидан фойда…
ВеныВеналар — моддалар алмашинуви жараёни натижасида карбонат ангидрид ва бошқа маҳсулотларга…
ВенчикГултож, тож — турли рангга эга бўлган гултожибарглар мажмуи.
Венозная кровьВеноз қон, ҳаром қон — карбонат ангидридга бой қон.
ВентральныйВентрал, қорин томон — тананинг қорин қисми, юзаси ёки унга жойлашганликни билдиради. Мас…
ВенулыВенулалар — жуда майда вена қон томирлари.
ВерблюдыТуялар — жуфт туёқли ҳайвонлар туркуми. Ҳозирги кунда икки тури мавжуд: бир ўркачли (дром…
ВерблюдкиБўталоқлар, туябўйинлар — ҳашаротлар туркуми. Бошқа ҳашаротларнинг личинкаси (қурти) ва т…
Верблюжья колючкаЯнтоқ — дуккаклилар оиласига мансуб ўсимликлар туркуми. Ўрта Осиёда кенг тарқалган.
Веретено деленияБўлиниш урчуғи — ҳужайра бўлиниши арафасида ҳосил бўладиган микронайчалар системаси. Хром…