Biologiyadan ruscha-oʻzbekcha izohli lugʻat
БИОЛОГИЯДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТ
Зикирёев, Абдукарим (1993). БИОЛОГИЯДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТ. Tashkent: Қомуслар Бош таҳририяти.
Русско-узбекский толковый словарь по биологии. Важен именно наличием объяснений: подходит для образовательного контента, терминологической нормализации и семантической разметки.
Alifbo koʻrsatkichi
повилика
ДезаминированиеДезаминлаш — органик моддалардан амин группасининг ажралиб чиқиши.
ДезоксирибонуклеазыДезоксирибонуклеазалар — гидролазалар синфига мансуб ферментлар. Дезоксирибонуклеин кисло…
Дезоксирибонуклеиновая кислота (ДНК)Дезоксирибонуклеин кислота (ДНК) — нуклеин кислотанинг бир тури. Тирик организмларда ирси…
ДезоксирибозаДезоксирибоза — оддий углевод; дезоксирибонуклеин кислотанинг шакар компоненти.
ДезоксисахараДезоксишакарлар — бир ёки бир нечта гидроксил группаси водород билан ўрин алмашган моноса…
ДиабетДиабет — организмдан кўп сийдик ва у билан ҳаддан ташқари ортиқ баъзи кимёвий моддаларнин…
ДиафрагмаПарда, диафрагма — 1) одам ва ҳайвон организмига хос кўкрак билан қорин ўртасидаги мушак-…
ДиализДиализ, ажратиш — юқори молекулали бирикмалардан мембрана орқали диффузия йўли билан қуйи…
ДиапаузаТиним, диапауза — ҳайвонларда ривожланиш даври (шаклланиш) нинг вақтинчалик физиологик тў…
ДиаспораДиаспора — ўсимликнинг организмдан табиий ҳолда ажралиб, кўпаювчи ҳамда тарқалувчи қисми.…
ДиастолаДиастола, кенгайиш — юрак мушакларининг бўшашуви ва натижада бўшлиқларнинг қонга тўлиши.
Диатомовые водорослиДиатом сувўтлар, кремнийли сувўтлар — сариқ рангли якка ёки колония бўлиб яшайдиган бир ҳ…
ДиатропизмДиатропизм, кўндаланг тропизм — ўсимлик органларининг таъсир қилувчи омилларга нисбатан п…
Дифференциация клетокҲужайра дифференциацияси — дастлабки ҳужайра бир хил массасидан ҳар хил ихтисослашган тўқ…
ДиффузияСингиш, тарқалиш, диффузия — молекулалар, атомлар, ионларнинг тартибсиз ҳаракати туфайли …
Диффузная паренхимаДиффузияли паренхима — ёғочликдаги йиллик ҳалқа бўйлаб текис тарқалган паренхима.
ДикобразыЖайралар — кемирувчилар туркумининг бир уруғи. Ўсимликлар билан овқатланади. Ўрта Осиё ва…
ДиктиосомыДиктиосомалар — ҳайвон ҳужайраларидаги Гольжи аппаратининг таркибий қисми; ўсимлик ҳужайр…
ДимерияДимерия — бир белгининг икки жуфт аллеломорф генлар билан ифодаланиши.
ДиморфизмДиморфизм — бир турга мансуб индивидлар орасида ташқи кўриниши билан кескин фарқ қилувчи …
ДинозаврыДинозаврлар, баҳайбат калтакесаклар — қирилиб битган судралиб юрувчиларнинг катта туркуми…
ДипептидыДипептидлар — икки аминокислота қолдиғидан ташкил топган бирикмалар.
ДиплоидДиплоид — ҳужайраси гомологик жуфт хромосомалар тўлиқ тўпламига эга организм.
ДиплококкиДиплококклар — одатда жуфт бўлиб жойлашган шарсимон, юмалоқ бактериялар.
ДиптерологияДиптерология — зоологиянинг қўшқанотли ҳашаротларни ўрганадиган соҳаси.
ДисахаридыДисахаридлар — икки моносахарид қолдиғидан ташкил топган шакарлар.
ДискомицетыДискомицетлар — халтали замбуруғлар гуруҳи. Ўсимликларда касаллик қўзғатувчи ва ейиладига…
ДиссимиляцияДиссимиляция — тирик организмларда органик бирикмаларнинг энергия ажратиши билан боғлиқ п…
ДистрофияДистрофия — овқатланишнинг бузилиши.
Дисульфидная связьДисульфид боғлар — сульфгидрил группалардаги олтингугуртлараро ковалент боғланиш. Олтингу…
ДивергенцияДивергенция, четлашиш, фарқланиш — эволюция давомида умумий бир аждоддан тарқалган органи…
ДихогамияДихогамия — ўсимликларда жинсий органлар (чангчи ва уруғчи) нинг турли муддатларда етилиш…
Дихотомическое ветвлениеАйри шохланиш, дихотомик шохланиш — ўсиш конуси иккита ўсиш нуқтасига ажралиб, иккита бир…
ДихромофиляцияИкки ранглилик, дихромофилия — организм тўқима ва ҳужайраларининг ишқорий ва нордон бўёқл…
ДжунглиЖунгли, чангалзор ўрмон — дарахтлар, буталар ва ўтлардан ташкил топган қуюқ ўрмонлар. Жан…
ДлиннокрылыеУзун қанотлилар — ўткир узун қанотга эга қушлар туркуми. Масалан, колибрилар.
ДофаминДофамин — нейрогормон; асаб системасининг медиатори.
Дождевые червиЁмғир чувалчанглари — камқилли чувалчанглар синфи бир неча оиласининг умумий номи. Асосан…
ДокембрийТокембрий, докембрий, криптозой — ер тарихида палеозойдан олдинги давр. Бу даврда сувда д…
ДоместикацияХонакилаштириш, доместикация — ёввойи ҳайвонларни уй шароитига ўргатиш.
ДоминантыУстун турлар — фитоценознинг турли ярусларида сони ва ҳажми жиҳатидан устунлик қилувчи ўс…
Доминантный признакУстун белги — дурагай организм биринчи наслида ота ёки она ўсимликка хос белгилардан биро…
ДоминированиеДоминантлик, устунлик — аллель ирсий белгилар — генларнинг ўзаро муносабати; бунда аллелн…
Дон ширасисолод
Доннинг шира олишиналив зерна
ДонорДонор — ўз қони, орган ёки тўқимасини даво мақсадида ихтиёрий топширувчи шахс.
ДорсальныйДорсал, дорзал — органнинг елка, орқа томонда жойлашганлигини англатади; масалан, дорсал …
Дорзальныйқ. Дорсальный.
ДозиметрияДозиметрия — нурланиш даражасини ўлчаш. Ўсимлик, ҳайвон ва инсон организмига радиоактив н…