Адабиёцҳунослик терминларининг изоҳли луғати
Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати
Хотамов, Н.; Саримсоқов, Б. (1979). Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Ўқитувчи.
Русско-узбекский толковый словарь литературоведческих терминов. Даёт понятийный аппарат для литературы, фольклора, школьного образования и разметки культурных текстов.
Алфавитный указатель
Бадиий ижодга хос энг муҳим тушунчалардан бири бўлиб, у ижодкорнинг хоҳиши, истаги ас…
Идеализацияидеаллаштириш. Бирор масала ёки нарсани киши тасаввуридаги идеал сифатида воқеликдаги…
Идейность литературыадабиётнинг ғоявийлиги. Тасвирланаётган нарса ёки воқеага ижодкорнинг муносабати, ун…
Идиллияидиллия. Антик поезия жанрларидан бири бўлиб, бу жанрда халқ ҳаёти табиат манзаралари…
Идиомаидиома. Одатда, бирор миллий тилга хос, лекин бошқа тилларга айнан таржима қилиб бўлмай…
Игра словсўз ўйини, қочириқ. Нозик бадиий усуллардан бўлиб, унда ижодкор баъзан сўз шаклдош…
Игра в буриме— буриме ўйини. Олдиндан берилган қофия асосида ким ўзарга шеър тўқиш ўйини (қ. Бу…
Иктикт ёки кучли бўғин. Шеършуносликда бу термин баъзан урғу маъносида ҳам ишлатилад…
Иллюстративность в искусствесанъатда расмли тасвир. Социология, сиёсат, тарих ва бошқа соҳалардан илгаридан маълу…
Иллюстрация к произведениям художественной литературыбадиий адабиёт асарларига ишланган расмлар. Бундай расмлар, одатда, шу асарнинг бирор …
Имажинизмимажинизм. ХХ аср тушкун буржуа адабиётида, дастлаб Англияда (Улуғ Октябр социалист…
Имажизмимажизм. Биринчи жаҳон уруши арафасида инглиз ва америка поезиясида пайдо бўлган дека…
Импрессионизмимпрессионизм. ХИХ асрнинг охирида Франсия санъатида юзага келган оқим. Импрессионизм б…
Импровизация— импровизация, бадиҳа. Олдиндан махсус тайёргарлик кўрилмай, ижодкорнинг бирор воқеа…
Индивидуализация— индивидуаллаштириш. Ҳаётни бадиий акс эттиришнинг зарурий шартларидан бири. Санъат…
Индивидуальный стиль— индивидуал услуб, ўзига хос услуб. Ижодкорнинг воқеликни идрок қилиш, уни тасвирлашд…
ингл.инглизча
Иносказание— киноя, қочириқ (қ. Аллегория).
Инструментовка— инструментовка. Шеърда товушлари бир-бирига оҳангдош бўлган сўзларни танлаб олиш …
ИнсценироватьБирор адабий асарни саҳнада қўйишга мосламоқ., саҳналаштирмоқ
ИнсценировкаДрама шаклида ёзилмаган бирор адабий асарни саҳнада қўйишга мослаб қайта ишлаш; чу…
Интерлюдияинтерлюдия. Уйғониш даври инглиз драматик жанрларидан бири бўлиб, катта песалардаги …
Интермедияинтермедия. Катта песа ва операларнинг пардалари оралиғидаги танаффус вақтида ўйналади…
Интерполяцияинтерполяция. Бирор автор текстига қўшимча изоҳ сифатида киритилган, муаллиф қалами…
ИнтерпретацияБир тилдаги айрим бирикмаларни иккинчи тилга таржима қилганда оригиналда бўлмаган сўзл…
Интимная лирикаинтим лирика
Интонационно-синтаксическая организация стихашеърнинг интонацион-синтактик тузилиши. Шеърий нутқнинг ритмлар тартиби, синтактик ту…
Интонацияинтонация. Сўзловчининг ҳамсуҳбатига ёки предметга бўлган маълум бир муносабатини а…
Интригаинтрига. Эпик ёки драматик воқеаларнинг мураккаб зиддиятлар асосига қурилиши. Интрига …
Инвектива— инвектива. Қадимги даврларда кенг тарқалган кескин фош этувчи, қораловчи, ўз характ…
Инверсия— инверсия. Нутқ бўлакларининг грамматик нормадан ташқари ҳолатда қўлланишига асосла…
ИрчиҚирғизларда ва баъзи туркий халқларда бадиҳагўй қўшиқчи шоир., йирчи, қўшиқчи
Ирландские сагиҚадимги келтларнинг эпик асарлари; уларнинг асосини тарихий воқеалар ва мифологик сюжетл…
Ироикомическая поэмаХВИ асрда Ғарбий Европа классисизми, ХВИИИ асрда эса рус классисизми адабиётида кенг т…
Ирониякиноя, қочириқ, кесатиш, пичинг. Бадиий асардаги инкор этиш усулларидан бири бўлиб,…
Историческая прозаЎтмиш фактларинигина аниқлаб қолмасдан, уларни жонли, жозибали ва равшан тасвирлаб бер…
Историческая школаХИХ асрнинг охири — ХХ аср бошларида рус фолклористикасида пайдо бўлган энг таъсирли оқ…
История литературыАдабиёцҳунослик фанининг мустақил бир таркибий қисми бўлиб, унда бирор халқнинг адабий…
Историзм в литературеБирор даврнинг конкрет тарихий мазмунини, унинг такрорланмас қиёфаси ва колоритини бадии…
итал.италянча
Изобразительные средстватасвирий воситалар. Воқеликни бадиий асарда акс эттириш усуллари, тасвирий-эмоционал во…
Изометрическая строфаизометрик банд. Ҳижолар сони тенг бўлган мисралардан иборат банд.
Изометрияизометрия. Квантатив шеър тузилишида шеър мисраларининг тенглиги (қ. Квантативное ст…
Изосиллабизмизосиллабизм, тенг ҳижолилик. Бирор шеърий парчадаги мисралараро ҳижоларнинг тенг миқдо…
Изотонизмизотонизм. Шеърий мисралардаги урғулар сонининг тенг миқдорда бўлиши (қ. Тоническое…
Изохронизмизохронизм, тенг вақтлилик. Шеърий асар талаффузи пайтида ритмик бўлакларнинг вақт жиҳа…
Изводизвод. Узоқ ўтмишда яратилиб, ўз даврига, муҳитига хос белгиларни ташувчи қадимги р…