Adabiyotshunoslik terminlarining izohli lugʻati

тор маънода инсон ҳаётидаги физиологик жиҳатларни ёрқин акс эттириш мазмунида ҳам қўллани…

— Абай шеъри. Қозоқ адабиётининг классиги Абай Қўнонбоев томонидан халқ шеъриятининг нози…

— абецедарий, алифбо шеър. Ўрта асрларда пайдо бўлган, мисраларининг бош ҳарфлари алифбо …

абсолют синонимлар

— абстракт санъат (қ. Абстракционизм).

— абстракционист. Абстракционизм тарафдори, объектив воқеликдаги нарса ва ҳодисаларни акс…

(лат. abstractio — узоқлашиш, мавҳумлик сўзидан) — абстракционизм. Ҳозирги тушкун, реакци…

(нем. Absatz — бўлим, қисм, парча сўзидан) — абзац. Босма ёки ёзма текстда хат боши маъно…

курси бадиий ижод назарияси ҳақидаги асосий маълумотларни ўргатгани учун бу курсга оид ас…

— адамист. Адамизм оқими тарафдори (қ. Адамизм).

— адамизм (қ. Акмеизм).

— енгиллаштириш, соддалаштириш. Бирор асар билан ўқувчиларни таништириш мақсадида ўша аса…

енгиллаштирилган текст (қ. Адаптированное издание).

— адаптациялаштирилган нашр, енгиллаштирилган нашр. Бирор бадиий-адабий асарнинг қисқарти…

адекват таржима, айнан таржима. Адабий-бадиий асарларнинг асл нусхага тўлиқ мос келадиган…

адонис шеъри. Беш ҳижоли стопадан иборат антик шеър ўлчови.

адрес, табрикнома. Бирор шахс ёки ташкилотга бирор муносабат билан юборилган ёзма табрик.…

(гр. aoidos — куйчи сўзидан) — аэд. Қадимги Грецияда халқ қаҳрамонлик эпосини ижро этувчи…

(гр. aphorisuos — ҳикматли сўз) — афоризм. Автори маълум бўлган, чуқур мазмунли, аниқ ва …

(гр. hagios — муқаддас, илоҳий ва grapho — ёзаман сўзларидан) — агиография. Пайғамбарлар …

— Ошиқ ўлмакму азоб ё ишқсиз ўлмак натироб, Зори ишқ бўлгай кўнгул, гарчанд чекар озори и…

оқин. Қозоқларда халқ шоири оқин деб юритилади. Оқинлар ўз асарларини оғзаки яратиб, дўмб…

академик услуб. Илмий асарларнинг баён услуби бўлиб, бундай услуб ўзининг жиддийлиги, ани…

— академик нашр. Танқидий матннинг мукаммал шакли бўлиб, у ёзувчи ижодий меросини тўлиқ қ…

— акаталектик шеър. Тўла стопа — бирор урғу сони тушириб қолдирилган стопа билан тугаллан…

— акаталектика. Анъанавий стопа (қ.) метрика (қ.) си термини бўлиб, у шеърнинг сўнгги сто…

(гр. akme чўққи сўзидан) — акмеизм. Улуғ Октябрь социалистик революцияси арафасида рус по…

(гр. akrostichon — четки сатр сўзидан) — акростих. Ўзбек адабиётидаги мувашшаҳни эслатади…

урғули шеър, акцентли шеър. Тоник шеър (қ.) нинг бошқача номи. Ўрғули шеърда мисралардаги…

— альба. Ўрта асрлар Ғарбий Европа адабиётида «тонг қўшиғи» деб номланган жанр. Альбада о…

александрия поэзияси. Мисрдаги Александрия шаҳри номи билан аталган эллинизм даври поэзия…

александрия байти. Александрия шеъри (қ. Александрийский стих) ни ташкил этувчи иккилик.

александрия шеъри. Рус поэзиясида олти стопа (қ.)ли ямб (қ.) билан ёзилган жуфт қофияли и…

— алифбо шеър, алифбо тартибидаги акростих. Мисраларининг бош ҳарфлари алифбо тартибида ж…

алкей шеъри (қ. Алкеева строфа).

алкей банди. Эрамизгача бўлган VII—VI асрларда яшаб, ижод этган грек шоири Алкей номидан …

алкман шеъри. Қадимги грек шоири (эрамизга бўлган VII асрнинг иккинчи ярмида яшаб, ижод э…

аллегорик тасвир, мажозий тасвир (қ. Аллегория).

(гр. allos — бошқа, ўзга ва agoreuo — гапираман сўзларидан) — аллегория, мажоз. Бадиий ад…

аллигат. Бир китобга бириктирилган иккинчи китоб.

аллитерацион шеър. Қадимги немис, исланд ва англосаксон поэзиясида VIII—XIII асрларда қўл…

(лат. ad — га, да; littera — ҳарф сўзидан) — аллитерация. Нутқда товушларнинг мос келиши.…

— аллоним. Тахаллус ўрнида олинган бировнинг ҳақиқий номи. Рус нашриётчилиги тарихида алл…

(лат. allusio — ҳазил, ишора сўзидан) — аллюзия. Бадиий адабиётда ва нотиқлик санъатида т…

— альманах. Бир неча ёзувчиларнинг асарларидан ташкил топган ва вақт-вақти билан чиқиб ту…

— алогизм. Мантиққа қарама-қарши келувчи тушунча бўлиб, у бадиий асарда стилистик фигура …

(гр. amidaios — ўзаро сўзидан) — амебей композицияси. Бадиий асарнинг параллелизмга, биро…

— амфиболия, икки маънолилик. Бирор иборани сўз тартибида қўллаганда ёки бошқа маънода иш…

(гр. amphi — айланиш, brachys — қисқа сўзларидан) — амфибрахий. Антик шеър тузилишида икк…

(лат. amplificatio — кенгайтириш сўзидан) — амплификация. Айрим нутқ бўлаклари, бир неча …