Adabiyotshunoslik terminlarining izohli lugʻati

rivoyat. Biror tarixiy hodisa yoki kechmish voqeani fantastik tarzda tasvirlovchi asar. A…

ertakchi, baxshi. Xalq ogʻzaki ijodining epik va lirik turga xos namunalarini aytuvchi, k…

ertak, choʻpchak. Xalq ogʻzaki ijodiga xos epik tur janri. Xalq ertaklari barcha xalqlar …

ertak-drama. Ertak asosida yaratilgan yoki fantastik xarakterdagi dramatik asar. Masalan,…

hayvonot haqida ertak yoki majoziy ertak. Xalq ertaklarining bir turi boʻlib, u barcha xa…

Fantastika, uydirma yetakchilik qilgan syujet. Masalan, Gʻafur Gʻulomning «Hasan Kayfiy» …

bayon uslubi, hikoya uslubi. Uslub koʻrinishlaridan biri boʻlib, bu uslubda ijodkor oʻz f…

Kichik hajmli kulguli — yumoristik yoki satirik xarakterdagi pesa. Bunday pesalar asosida…

Qadimgi Rusda ham qoʻshiqchi, ham mashshoq, ham qiziqchi odam. Skomorox termini XIII asrd…

Xalq ogʻzaki ijodidagi janrlardan biri: u ayrim nutq tovushlarining qaytarilishi yoki tov…

Sheʼriy birikmalarning kuchsiz qismi. Oʻzbek sheʼriyatida rukn yoki turoq-, stopaning kuc…

Arxaizm (q.) ning bir turi boʻlib, umumrus tilida ishlatilmaydigan, isteʼmoldan qolgan qa…

Bir nafas olish bilan aytiladigan tovush yoki tovushlar birikmasi. Masalan, Oʻz-be-kis-to…

urgʻuli-hijoli sheʼr tuzilishi

Misralardagi turoqlarning turli miqdorda boʻlishi:, murakkab stopa, turoq

murakkab band. Turli oʻlchamdagi misralardan tuzilgan band: 2 3 4 Yana quyoshning oʻram n…

murakkab koʻchim. Metafora, jonlantirish, sinekdoxa, allegoriya, ironiya, litota, perefra…

Jumla yoki gap boshida bir xil soʻzlarning takrorlanib kelishi (q. Anafora)., soʻz anafor…

Qadimgi rus adabiyotida biror mashhur tarixiy shaxs, voqea haqida hikoya qiluvchi qissa. …

rivoya

juft qofiya. Qofiya koʻrinishlaridan biri: misralarning ikkitadan oʻzaro qofiyalanib keli…

qoʻshma sheʼr. Erkin (sarbast) sheʼrning bir turi: bunday sheʼrda misralardagi urgʻular s…

adabiy asar mazmuni va shakli. Badiiy asarni tahlil qilish jarayonida uni bir butunlikda …

sonet. Oʻn toʻrt misradan iborat sheʼr turi boʻlib, koʻpincha a b b a — a b b a — v v g —…

birikmali qofiya. Ikki yoki undan ortiq qofiyadosh, ohangdosh soʻzlarning oʻzaro bogʻlani…

sotsialistik realizm. Sovet adabiyoti va adabiy tanqidchiligining asosiy ijodiy metodi, r…

sotsial konflikt. Konflikt koʻrinishlaridan biri: badiiy asarda turli sotsial guruhlar oʻ…

ijtimoiy roman. Romanning mohiyatiga koʻra farqlanadigan turi. Agar romanda asosan sevgi-…

spenser bandi

takror. Stilistik usul koʻrinishlaridan biri: bir xil sintaktik birikmalarning jumla bosh…

aralash qofiya. Qofiyalanish tartibi a — v — s, a — v — s, a — v — s, s—v—a va h. k. shak…

spondey

ifoda vositalari; ifodaviy vositalar

oʻxshatish

qiyosiy metod

qiyosiy-tarixiy metod

stanslar

bilinalar

bilinalar

былиналар

Yozuvchi ijodi uchun xarakterli boʻlgan ifodalash yoʻli, gʻoyalar birligi, dunyoqarashnin…

yozuvchi uslubi. Ijodkorning oʻziga xos tili, xarakter yaratishi va badiiy quvvati. Har b…

stilistika

stilizatsiya

sheʼr, nazm

sheʼr. Muayyan ritmikaga, vaznga solingan, hayajonli nutq — lirik yoki lirik-epik asar

prozaik sheʼr, nasriy sheʼr, prozaik lirika. Emotsionalligi va maʼlum ritmi bilan sheʼrga…

sheʼr bandi. Mazmunning shartli tugalligi bilan farqlanuvchi sheʼr misralari yigʻindisi b…

sheʼriy ritm, sheʼr ritmi. Sheʼriy asarda tovushlarning tartibli, tekis takrorlanib kelis…

sheʼriy roman. Sheʼriy yoʻl bilan yozilgan roman boʻlib, ular ham prozaik romanlar kabi h…