davlat
давлатdavlat I
Oʻz fuqarolarining ijtimoiy-siyosiy huquqlarini himoya qiluvchi, bunga qarshi turuvchi kuchlarning qarshiligini sindiruvchi hokimiyat organlari va siyosiy tashkilotlari tizimiga ega boʻlgan mustaqil mamlakat.
Oʻzbekiston davlati. Temuriylar davlati. Davlat apparati. Davlat byudjeti. Davlat gerbi. Davlat intizomi. Davlat mulki.
Chindan ham vaqtli hukumat davlat tepasiga chiqdi-yu, lekin amalda podshoning xalqqa qarshi siyosatini davom ettirdi. — K. Yashin, Hamza
Temur tomonidan tuzilgan davlatning sistemasi ham qiziqarlidir. — Fan va turmush
Davlat qurib bersin, deb oʻtirmay, hashar bilan bitirib qoʻyadi. U. — Hoshimov, Qalbingga quloq sol
- Arkoni davlat Davlatning ulugʻlari, davlatning tayanchlari. Arkoni davlat Chambilda bejoy koʻp deb, Shigʻirlatib opkep kiyim tashladi. — GulnorpariIkki yonida arkoni davlat qulluq maqomida turibdi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
- Davlati koʻtaradi Mol-dunyosi koʻp; qurbi yetadi. Biz katta boymiz davlatimiz koʻtaradi. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Taxti davlat Davlat hukmronligi, podshoqlik. Bu yerda taxti davlating, Ketar mendayin ulfating Erali va Sherali.
- Boshiga davlat qushi qoʻnmoq Tolei ochilmoq, omadi kelmoq. [Sifat buvi Jamilaga:] Aylanay, qizim! Nahotki boshingga davlat qushi qoʻnsa-yu, uni kaltak olib, oʻzing quvlasang! Hamza, — Boy ila xizmatchi
- Davlatingiz (yoki davlatlari) koʻlankasida (yoki soyasida) yoki soyayi davlatlarida (yoki davlatingizda) Sizning panohingizda, himoyangiz, gʻamxoʻrligingiz ostida (mulozamat yuzasidan, koʻpincha kirish iborasi sifatida ishlatiladi). Siz oqposhshoning davlati soyasida yurt soʻrab, umringiz aysh-ishrat, nashʼu namo bilan oʻtyapti. — K. Yashin, Hamza— Yigitlaringizning barchasi ham quruq qolmadimi? — Davlatingiz soyasida, taqsir! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar— Xudoga shukur, davlatlari koʻlankasida, — deb qoʻrboshi tavozelandi va qoʻl qovushtirib, qushbegining yaqiniga choʻkkashdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
- Davlatlari yori bersa Oʻzlarining madadlari bilan baxtimiz chopsa, omadimiz kelsa. Davlatlari yori bersa, albatta, bizning muddao ham shunda! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlarOʻgʻrilardan bittasi tutildi, davlatlari yori bersa, qolganlari ham ushlanur, deb oʻylayman! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
- Davlat qushi 1. Ertaklarda: valiahdi boʻlmagan xon oʻlganda, xon qilib koʻtariladigan kishini aniqlash uchun uchirilgan qush. Davlat qushi kelib, Rustamzodning boshiga qoʻndi. — M. Mahmudov, BulbuligoʻyoBaxting bunchalik kulgan ekan davlat qushini qoʻldan uchirish kufroni neʼmat, bolam! — A. Qodiriy, Mehrobdan chayonOltmish degan yoshingda davlat qushi boshingda. — Habibiy,Devon
davlat II
1. Boylik, mol-dunyo, mol-mulk.
Yaxshi niyat — yarim davlat. — Maqol
Davlat tugar, bilim tugamas. — Maqol
Mablagʻ, davlat, sarmoya! Bizda oʻsha yoʻq. — K. Yashin, Hamza
Rixsiboy aka davlat keladigan manbani axtara boshladi. — R. Fayziy, Choʻlga bahor keldi
Odam ishlatish xoʻp yaxshi narsa-da. Xizmatkorlar har kuni davlatimga davlat qoʻshadi. — Oybek, Tanlangan asarlar
2. koʻchma Maʼnaviy boylik; baxt, omad.
Sogʻliging — davlating. — Maqol
Hamjihatlik — davlat, Yolgʻizlik —kulfat. — Maqol
Davlating — ota-onang. — Maqol
Muqaddas mozordan senga uzoq umr, ketmas davlat, insof va tavfiq tilaganman, bolam! — K. Yashin, Hamza
Davlat qoʻnsa bir chivinning boshiga, Semurgʻ qushlar salom berar qoshiga. — Murodxon
3. koʻchma ( Oʻ.-p.k. bilan) Orqasida, soyasida, koʻmagida.
Otangning davlatida tezroq toʻyni qilib, bu tarang qoʻgʻirchoqni tezroq bagʻringga bosmaysanmi, landavur! — Mirmuhsin, Meʼmor
Qarib, oʻgʻil-qizlarning davlatida yeb-ichib, kiyib, yayrab oʻtiradigan paytida — S. Zunnunova, Olov
4. Davlat (erkaklar va ayollar ismi).
davlat
1. посл. богатство, достояние
davlating – ota-onang твоё богатство – твои отец и мать
2. благо, счастье
davlat qo‘nsa bir chibinning boshiga, Semurg‘ qushlar salom berar qoshiga если счастье опустится (даже) на голову мошки, то птица Семург поклон отвесит перед ней — Alpomish
davlat I
государство, держава
- davlat tinch – xalq tinch мирно в государстве – в мире и народ
- demokratik davlat демократическое государство
- davlat tili государственный язык
- davlatingiz soyasida (yuribmiz) под вашим покровительством; вашими милостями (благоденствуем)
davlat I
n yur. state, government
davlat II
attr. state, government
- davlat buyurtmasi state order
- davlat tizimi state system
- davlat hokimiyati state power (authority)
- davlat huquqi public law
- davlat tuzumi state organization, polity
- davlat boshqaruvi state administration, governance
- davlat chegarasi state border (frontier)
- davlat qarzi national debt
- davlat tili official language
- davlat arbobi statesman
- davlat siri state secret
- davlat muassasasi government institution
- davlat mulki state (government) property
DAVLAT
1. mámleket
2. dáwlet, dúnya-mal
DAVLAT
1. Hokimiyat organlariga ega boʻlgan mamlakat.DEVLET
2. Boylik, mol-dunyo
davlat I
Staat m
- mustaqil davlat ein unabhängiger Staat
davlat II
(boylik)Reichtum m, Habe f, Gut n, Eigentum n, Besitz m
давлат
- state, power, country, land; БМТга аъзо бўлмаган давлатлар state non-member of the United Nations; БМТга аъзо давлатлар United Nations member states (states members of the United Nations); буюк давлатлар big states (Great Powers); буюк давлатлар таркибига кирмоқ join the ranks of the great powers; буфер давлат buffer state; давлат аппарати State machinery (machinery of State); давлат банки national (state) bank; давлат барпо қилмоқ create (establish) a state; давлат бюджети public finance; давлат буюртмалари public contracts; давлат буюртмаси асосида бирор нарса сотиб олиш state purchase (bulk buying); давлат герби State (National) Emblem (State Seal); давлат даромадлари public revenue; давлат департаменти State Department; давлат кредити public credit; давлат саноат соҳалари public (state) industries; давлат тасарруфидан чиқармоқ decentralize; давлат томонидан капитал қурилишига сарфланган маблағ public investments; давлат хавфсизлиги state security; давлат харажатлари expenditure on public account; давлат хизматчиси civil servant (government employee); давлат қарзлари spoils; давлат қимматли қоғозлари public funds (stock, the stock, gild-edged securities, funds, public securities); давлат ҳисобидан at public expense; давлатга тегишли (давлат томонидан берилган) formal (state, government); давлатга қарашли мол-мулк (маблағ, хазина) exchequer (treasury, public coffers purse (chest)); давлатларни куч ишлатмасликка чақирмоқ call upon states to renounce the use of force; давлатни бирлаштирмоқ unite a state; давлатни бошқармоқ run a state; давлатни иқтисодий жиҳатдан кучсизлантирмоқ weaken the state economically; давлатни мустаҳкамламоқ strengthen a state; давлатни сиёсий инқирозга олиб келмоқ lead a state to a political collapse; давлатни тан олмоқ recognize a state; давлатни ҳимоя қилмоқ defend a state; душман давлат hostile state; НАТОга аъзо давлатлар NATO member countries; дўст (дўстона муносабатларга эга) давлат friendly state; иттифоқчи давлатлар allied powers; йирик иқтисодий
давлат
- государство state
Davlat I
ruschaгосударство, державаinglizchastate; empirefransuzchaÉtatarabchaدَوْلَة (دُوَل)
Davlat II
ruschaбогатство; благоinglizchawealth, riches, propertyfransuzcharichessearabchaمُلْك (أَمْلَاك)، ثَرْوَة، غَنَاء؛ الْخَيْرَات