metr

metr

метр

МЕТР

metr

metr

Метр

Метр

1. (гр. metron — ўлчов сўзидан) — вазн, ўлчов. Бирор шеър асосида ётувчи ритмик бирлик, ўлчов. Вазн шеър нутқини прозаик нутқдан ажратиб турувчи асосий белги бўлиб, у шеърий системалар ва уларнинг табиати билан боғлиқ ҳолда турлича кўринишга эга бўлади. Масалан, бармоқ шеърий системасида асосий шеърий вазн бирлиги ҳижо ҳисобланиб, шеърий мисралардаги ҳижолар миқдори ва уларнинг нисбий тенглиги шу шеърнинг вазнини белгилайди. Аруз шеърий системасида эса вазн чўзиқ ҳамда қисқа ҳижоларнинг маълум тартибда келиши билан бирга, арабча фаала (ҳаракат) сўзи асосида тузилган ва Яқин ҳамда Ўрта Шарқ халқлари шеършунослигида қабул қилинган махсус ритмик бирликлар (масалан: фоилотун, мафоилун, мустафъилун, фаулун ва ҳ. к.) асосида белгиланади. Ҳар бир ритмик бўлак маълум рукнни ташкил этади. Рукн таркиби ҳижоларнинг маълум тартибдаги чўзиқ ҳамда қисқалиги билан аниқланади. Рус силлабик-тоник шеъриятида эса ритмик урғунинг тушишига қараб, икки ҳижоли, уч ҳижоли стопалар (туроқлар) қабул қилинган. Умуман, вазн шеъриятга оид муҳим тушунчалардан бири бўлиб, у турли халқлар шеърий системаси билан боғлиқ ҳолда турлича характерга эга. Турли шеърий системалардаги вазнларни умумлаштириб, икки катта гуруҳга бўлиш мумкин: а) миқдорий вазнлар; б) сифатий вазнлар. Сифатий вазнларга рус ва бошқа халқлар шеъриятидаги тоник, силлабик-тоник, шарқ шеъриятидаги аруз системасидаги вазнлар мансуб бўлиб, уларда вазн махсус бирликлар асосида белгиланади. Рус, ўзбек ва бошқа халқлар шеъриятининг силлабик системаси миқдорий вазнларга асосланган бўлиб, бундай вазнларда махсус бирликлар учрамайди. Шеърий вазн эса мисралараро ҳижолар миқдорининг нисбати билан белгиланади. Масалан, беш ҳижоли, етти ҳижоли, саккиз ҳижоли шеър кабилар.

метр

1. metre, meter; метр ўлчови асосидаги metric; метрик ўлчови асосидаги система the metric system.

метр

1. метр

Метр

1. Метр, ўлчов бирлиги Метр (өлшем бирлик) Metre, meter