Adabiyotshunoslik terminlarining izohli lugʻati
-
— тажнис. Ўзбек халқ оғзаки ижоди ва ёзма адабиётида кўп қўлланиладиган бадиий санъатлардан бири. Тажнис санъати шаклдош, бироқ бошқа-бошқа маъноларни ифодаловчи сўзларни қўллаш ва сўз ўйини ишлатишга асосланади. Ўзбек адабиётида тажниснинг етти тури мавжуд. Улар ўз характерига кўра икки катта гуруҳга бўлинади: 1. Тажниси том (мутлоқ тажнис). Тажниснинг бу турида сўзлар тўла шаклдош бўлади: Анда ҳар байт неча маъни ила, Байт эмаским ғарибхонадир. (Навоий) Келтирилган мисолдаги байт сўзи икки маънода — ғазал банди ва уй маъноларини англатади. 2. Тажниси ноқис (нуқсонли тажнис). Тажниснинг бу турида шаклдош сўзлар ёзувда ўзаро ажралиб туради: Аҳли ишқ балки китобим назми ишқ деб очадир, Йўқ, китобим севгининг девонига дебочадир. (Э. Воҳидов) Тажниси ноқиснинг яна тажниси мулаффақ, зоид, мукаррар, муҳарриф, хат, лафз каби турлари ҳам мавжуд.
Maqoladagi xato haqida xabar berish
