{"headword": "Tedjnis (ar. تجنيس — jindosh, hamjins soʻzidan)", "key": "tedjnis ar jindosh hamjins sozidan", "entries": [{"dictionary": {"name": "Adabiyotshunoslik terminlarining izohli lugʻati", "title": "Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Хотамов, Н.; Саримсоқов, Б. (1979). Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/adabiyotshunoslik-terminlarining-ruscha-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "301"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "— тажнис. Ўзбек халқ оғзаки ижоди ва ёзма адабиётида кўп қўлланиладиган бадиий санъатлардан бири. Тажнис санъати шаклдош, бироқ бошқа-бошқа маъноларни ифодаловчи сўзларни қўллаш ва сўз ўйини ишлатишга асосланади. Ўзбек адабиётида тажниснинг етти тури мавжуд. Улар ўз характерига кўра икки катта гуруҳга бўлинади: 1. Тажниси том (мутлоқ тажнис). Тажниснинг бу турида сўзлар тўла шаклдош бўлади: Анда ҳар байт неча маъни ила, Байт эмаским ғарибхонадир. (Навоий) Келтирилган мисолдаги байт сўзи икки маънода — ғазал банди ва уй маъноларини англатади. 2. Тажниси ноқис (нуқсонли тажнис). Тажниснинг бу турида шаклдош сўзлар ёзувда ўзаро ажралиб туради: Аҳли ишқ балки китобим назми ишқ деб очадир, Йўқ, китобим севгининг девонига дебочадир. (Э. Воҳидов) Тажниси ноқиснинг яна тажниси мулаффақ, зоид, мукаррар, муҳарриф, хат, лафз каби турлари ҳам мавжуд.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Теджнис (ар. تجنيس — жиндош, ҳамжинс сўзидан)", "raw_meaning": "— тажнис. Ўзбек халқ оғзаки ижоди ва ёзма адабиётида кўп қўлланиладиган бадиий санъатлардан бири. Тажнис санъати шаклдош, бироқ бошқа-бошқа маъноларни ифодаловчи сўзларни қўллаш ва сўз ўйини ишлатишга асосланади. Ўзбек адабиётида тажниснинг етти тури мавжуд. Улар ўз характерига кўра икки катта гуруҳга бўлинади: 1. Тажниси том (мутлоқ тажнис). Тажниснинг бу турида сўзлар тўла шаклдош бўлади: Анда ҳар байт неча маъни ила, Байт эмаским ғарибхонадир. (Навоий) Келтирилган мисолдаги байт сўзи икки маънода — ғазал банди ва уй маъноларини англатади. 2. Тажниси ноқис (нуқсонли тажнис). Тажниснинг бу турида шаклдош сўзлар ёзувда ўзаро ажралиб туради: Аҳли ишқ балки китобим назми ишқ деб очадир, Йўқ, китобим севгининг девонига дебочадир. (Э. Воҳидов) Тажниси ноқиснинг яна тажниси мулаффақ, зоид, мукаррар, муҳарриф, хат, лафз каби турлари ҳам мавжуд."}}]}