Муфрадат

Бир байтдан иборат мустақил шеърий асар, фардлар мажмуаси. Фард араб, форс-тожик, ўзбек классик адабиётида кенг тарқалган шеърий шакл бўлиб, у фикрни ихчам, лўнда баён қилиши ҳамда маснавийга ўхшаш қофияланиши билан алоҳида ўрин тутади. Масалан: Халиқ ўлгон сахийдин элга бўлди икки бахшойиш, Ҳам эҳсонидин оройиш, ҳам ахлоқидин осойиш. (Алишер Навоий.) Баъзан фардлар ғазалдаги айрим байтлар (кўпроқ матлаъ) билан ўхшаш ёки айнан чиқиб қолиши ҳам мумкин. Бундай ҳолни қуйидагича изоҳлаш мумкин: шоир ўзининг фикр ва туйғулари таъсирида дастлаб фард яратган. Кейинчалик айрим фардлардаги фикрни ривожлантириб, ўша фард асосида ғазал яратган бўлиши мумкин. Фардлар ҳам ғазал, мураббаъ, мухаммас, мусаддас, мусамман, рубоий, туюқ ва бошқа жанрлар каби, Шарқ девон тузиш анъанасида ўзининг ўрнига эга. Масалан, девонда фард қитъалардан сўнг энг охирги ўринда берилади.