Adabiyotshunoslik terminlarining izohli lugʻati
ruscha
-
— шарқча муболаға, шарқ муболағаси. Шарқ адабиётига хос бадиий тасвир воситаларидан бири. Шарқ адабиётининг намояндалари маҳбуба ҳақида куйлар эканлар, одатда, унинг сочларини тунга, қошларини меҳроб ёки камонга, киприкларини ўқ-ёйга, кўзларини жаллодга, лабини пистага, тишларини дурга, белини қилга қиёс қилганлар. Чиндан ҳам шу белгиларга асосланиб, бирор сурат чизилса, жуда хунук бўлар эди. Аммо шарқ шоирлари бундай шартли ўхшатишлар орқали ёрнинг беқиёс гўзаллиги, ошиққа нисбатан раҳмсизлиги ва назокат, нозиклик каби фазилатлар эгаси эканлигини кўрсатмоқчи бўлганлар. Улар муболағанинг кичрайтириш (қ. Литота) шаклидан ҳам кенг фойдаланганлар: Ул санамким сув яқосинда паритек ўлтурур, Ғояти нозуклукиндин сув билан ютса бўлур. (Атоий) Ўзбек совет шоирлари ҳам классик шарқ муболағаларидан кенг фойдаланиб, уни давом эттираётирлар. Буни машҳур совет шоири Ҳамид Олимжоннинг «На бўлғай бир нафас мен ҳам яноғинг узра хол бўлсам» деб бошланувчи ғазалида равшан кўриш мумкин.
Maqoladagi xato haqida xabar berish
