уран (u)
ruschaуран (u)
- uranium [ju'reınıəm] uran: davriy jadvalning III guruhiga mansub, t.r. 92, at.m. 238,029 radiofaol element, aktinoid, poʻlat rang. 1989- yili aniqlangan. Uran planetasi nomiga qoʻyilgan. Yer qobigʻidagi miqdori 2,5·10⁻⁴%. Tabiatda 100 ga yaqin minerallari ma'lum. Shulardan 12 tasi ahamiyatga molik. Uranning s.h. 1132⁰C, q.h. 3818⁰C. Rudadagi uranning miqdori 0,05-0,5%. U rudadan H₂SO₄ eritmasi bilan tanlab eritiladi va eritmaga oʻtgan uran ekstraksiya, sorbsiya usullari bilan eritmadan ajratib olinadi. Metall holdagi uran yadro reaktorlarida yoqilgʻi sifatida ishlatiladi.