HAYOT jamgʻarmasining bepul milliy loyihasi

Мифологическая школа

ruscha
1 ta lugʻatda uchraydi JSON Shevalarda
Adabiyotshunoslik terminlarining izohli lugʻati ruscha

Мифологическая школа

  1. мифология мактаби. Ғарбий Европа ва рус адабиётшунослиги ҳамда фольклористикасида XIX асрда юзага келган оқим бўлиб, унинг тарафдорлари халқ ижодининг энг қадимги асослари мифология ва динга бориб тақалади деб ҳисоблайдилар. Жумладан, уларнинг фикрича, халқ эпоси худолар ҳақидаги мифлардан келиб чиққан эмиш. Мифология мактаби асосан XIX асрнинг биринчи ярмида Германияда юзага келди. Унинг асосчиси ака-ука Вильгельм (1786—1859) ҳамда Якоб (1785—1863) Гриммлардир. Уларнинг «Немис мифологияси» китобида мифологик мактабнинг назарий асослари баён қилинган. Ака-ука Гриммлар ҳинд-европа мифологияси қадимий бир негизга бориб тақалади, деб фараз қиладилар ва ҳинд-европа халқлари мифларини қиёсий ўрганадилар. Кейинчалик Германияда А. Кун, В. Шварц, В. Маннгардт; Францияда М. Бреаль; Англияда М. Мюллер; Россияда Ф. И. Буслаев, А. Н. Афанасьев, О. Ф. Миллер, А. А. Потебня мифологик мактаб қарашларини ривожлантирди. Мифологик мактаб тарафдорлари ўзларининг сиёсий ва фалсафий қарашлари билан революцион-демократлардан узоқ эдилар. Шунинг учун уларнинг асарларида ўтмиш идеаллаштирилар, халқ ижодидаги мифологик мотивлар юксак қадрланар эди. Мифологик мактаб вакилларининг ожиз томонлари Н. Г. Чернишевский, Н. А. Добролюбов, М. Е. Салтиков-Щедринлар томонидан танқид қилинган. XIX асрнинг 70- йилларида Ф. И. Буслаев ва А. А. Потебнялар ўзларининг мифологик назарияларидан аста-секин чекина бошладилар. Мифологик мактабнинг бирдан-бир катта хизмати шундаки, уларнинг ташаббуси билан кўпгина халқ ижоди асарлари тўпламлари юзага келди. Масалан: немис халқ эртаклари ака-ука Гриммлар томонидан, рус халқ эртаклари эса А. Н. Афанасьев томони-

Maqoladagi xato haqida xabar berish