Адабиёцҳунослик терминларининг изоҳли луғати
русча
-
— бадиийлик. Кенг маънода санъатнинг ижтимоий онг шаклларининг бошқа турларидан фарқ этишини кўрсатувчи тушунча бўлиб, унинг асосида воқеликни образлар воситасида акс эттириш ётади. Бадиийликсиз санъат бўлмаганидек, образли акс эттиришсиз бадиийлик ҳам йўқ. Тор маънода эса эстетик жиҳатдан бирор санъат асарининг юксак савиясини ифодалайди, яъни асар мазмунига мутаносиб бадиийлик элементларининг мужассамлашишини англатади. Шунинг учун ҳам бадиийлик масаласини асарнинг фақат шаклий жиҳатлари билан боғлаб қўйиш тўғри эмас. Бадиийлик асар мазмунига асардаги барча бадиий тасвирий воситаларнинг мос келишидан иборат. Бундай мутаносиблик ижодкорнинг маҳорати ва ижодий тажрибаси, асар мазмунининг ғоявий баркамоллиги, асардаги ҳаётий ҳақиқатнинг бадиий ҳақиқат мантиқига мос келиши ва ҳ. к. билан боғлиқ. Асарнинг бадиийлиги унинг тили билан ҳам боғлиқдир. Бадиий тил эса асарнинг мазмунини рўёбга чиқарувчи, бу мазмунни реаллаштирувчи бирдан-бир восита ҳисобланади. Асар мазмунига мос ҳолда асар тили содда ёки мураккаб поэтик синтаксисга эга бўлиши, кўчимлар жиҳатидан турли даражада бўлиши мумкин ва ҳ.к. Бадиий тил ижодкорнинг ғоявий-бадиий мақсадини тўла юзага чиқаргандагина, у асарнинг тили бадиий камолотга етган ҳисобланади. Бадиийлик тарихан нисбий тушунча бўлиб, унинг даражаси турли даврларда турлича белгиланиб келинган. Бироқ бадиийликнинг энг олий кўриниши халқчил мазмуннинг юксак ва мукаммал бадиий шакл компонентлари билан гармоник уйғунлиги ва мутаносиб келиши бўлиб қолаверади. Хуллас, ижодкор томонидан чуқур ҳис этилган воқеликнинг образлар воситасида такомилга етказилган ҳолда акс эттирилиши бадиийликнинг моҳиятини ташкил этади.
Мақоладаги хато ҳақида хабар бериш
