ХИМИЧЕСКИЙ СОСТАВ ГАЗОВ, РАСТВОРЁННЫХ В НЕФТЯХ (ПОПУТНЫЕ ГАЗЫ)
русчаХИМИЧЕСКИЙ СОСТАВ ГАЗОВ, РАСТВОРЁННЫХ В НЕФТЯХ (ПОПУТНЫЕ ГАЗЫ)
- Нефтда эриган газлар (йўлакай газлар)нинг кимёвий таркиби — нефтда эриган газларнинг асосий кимёвий хусусиятлари, уларнинг углеводород қисмида метаннинг оғир гомологларининг кўп миқдорда (гоҳо 40%) бўлишидир. Йўлакай газлар кимёвий таркибини биринчи бўлиб В.А.Соколов (1948) таҳлил қилган. Газларнинг углеводород қисми таркиби нефть таркибига яқин. Енгил метанли нефтда 20 дан 40% гача метаннинг оғир гомологлари кузатилади. Буларнинг кўпини этан (6—20%), камроғини пропан ташкил этади. Метаннинг оғир гомологлари ва улар изомерларининг миқдори турлича. Оғир нефтлар одатда деярли тоза метандан таркиб топган. Тоғ жинси ёшининг ошиши билан йўлакай газларда метан ва унинг гомологлари нисбати ўзгаради. Қадимги ётқизиқлар ёшларига нисбатан метаннинг оғир гомологларига бойроқ. Углеводород учрамайдиган йўлакай газларда азот, карбонат ангидриди ва камроқ водород сульфиди муҳим роль ўйнайди. Азотнинг миқдори — нолдан 50% гача, углеводород икки оксиди 15% гача, водород сульфиди — 6% гача. Йўлакай газларда гелий 0,001—0,5% (фон миқдори 0,005—0,05%), аргон 0,025—0,100%.