Таваккал, хавф, хавф-хатар, таҳлика

Таваккал, хавф, хавф-хатар, таҳлика

1. 1) хавфнинг бўлиши мумкинлиги ёки бахтли якун топишига умид қилиб таваккалига ҳаракат қилиш; 2) хавфнинг амалга ошиш эҳтимоллиги; 3) бир воқеа, ҳодисанинг бошқа бир воқеа, ҳодиса бошланганда содир бўлиш тезлиги ёки юзага келиш эҳтимоллиги (0 дан 1 гача бўлган оралиқда ётувчи ўлчамсиз катталик). Т. нинг инсонга нисбатан таснифи - ихтиёрий Т. (уни инсон рад этиши мумкин), мажбурий - инсонда танлаш имкони бўлмаганда; кўламига кўра - бир марталик ва ҳалокатли Т.; келиб чиқишига кўра - табиий ва техноген Х.; намоён бўлиш тезлигига кўра - яқин орадаги ва узоқ вақтдаги ўлим Х.; давом этиш вақтига кўра - узлуксиз ва узлукли Х.; назорат қилиш ва камайиш имкониятига кўра - назорат қилинадиган (кўп ҳолларда инсон фаолияти яратадиган Х.) ва назорат қилиб бўлмайдиган (мас., ўрмон ёнғинлари, вулқон фаолияти ва бошқа табиий хавфлар) Х.; аҳолига маълумлик даражасига кўра - маълум (тамаки чекишдан, гиёҳванд моддаларни истеъмол қилишдан, алкоголдан ва бошқ.) ва янги (номаълум) - ядро энергетикасидан, уяли телефонлардан, компьютерлардан ва бошқ. Х.; мавжуд бўлиш шаклига кўра - яширин (сезиб бўлмайдиган хавф, мас., электр токи, турар жойдаги радон, электромагнит нурланиши ва бошқ.) ва ошкора (ҳаракатланаётган автомобиль, дўл, яшин ва бошқ.) Х.; Х. манбаи келтирадиган фойдага кўра - фойдали (транспорт воситаларининг барча тури, технологик жараёнлар ва бошқ.) ва шубҳали (автомотопойгалар, альпинизм, спорт ва кўнгилочар ўйинларнинг хавфли турлари) Х.