{"headword": "Сонет", "key": "sonet", "entries": [{"dictionary": {"name": "Adabiyotshunoslik terminlarining izohli lugʻati", "title": "Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Хотамов, Н.; Саримсоқов, Б. (1979). Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/adabiyotshunoslik-terminlarining-ruscha-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "285"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "итал. sonare — жарангламоқ сўзидан", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "sonet. Oʻn toʻrt misradan iborat sheʼr turi boʻlib, koʻpincha a b b a — a b b a — v v g — d g d (boshqa xil variantlari ham bor) shaklida qofiyalanadi. Sonet dastlab XIII asrda Italiya adabiyotida paydo boʻldi. Sonetning mustaqil sheʼr turi sifatida shakllanishida Dante va Petrarkaning xizmatlari katta. Angliya adabiyotida V. Shekspir sonet rivojiga muhim hissa qoʻshdi. Sheʼriy shaklning bu turidan, ayniqsa, simvolist shoirlar keng foydalanganlar. Rus poeziyasida Jukovskiy, Pushkin, Delviglarning sonetlari mashhur. Sonetlar nazariyasini boyitishda ayniqsa Bexerning xizmatlari kattadir. U sonetni badiiyatning eng yorqin dialektik koʻrinishlaridan biri deb atadi. Sonetning dastlabki toʻrt misrasini u tezis sifatida birinchi katren, keyingi toʻrtligini antitezis sifatida ikkinchi katren va soʻnggi ikki uchlikni sintez deb atadi. Oʻzbek sovet adabiyotida ham sonetlar bor. Ular orasida, ayniqsa, U. Nosir, B. Boyqobilovlarning sonetlari oʻquvchilarga yaxshi tanish. Masalan:", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Сонет", "raw_meaning": "(итал. sonare — жарангламоқ сўзидан) — сонет. Ўн тўрт мисрадан иборат шеър тури бўлиб, кўпинча а б б а — а б б а — в в г — д г д (бошқа хил вариантлари ҳам бор) шаклида қофияланади. Сонет дастлаб XIII асрда Италия адабиётида пайдо бўлди. Сонетнинг мустақил шеър тури сифатида шаклланишида Данте ва Петрарканинг хизматлари катта. Англия адабиётида В. Шекспир сонет ривожига муҳим ҳисса қўшди. Шеърий шаклнинг бу туридан, айниқса, символист шоирлар кенг фойдаланганлар. Рус поэзиясида Жуковский, Пушкин, Дельвигларнинг сонетлари машҳур. Сонетлар назариясини бойитишда айниқса Бехернинг хизматлари каттадир. У сонетни бадииятнинг энг ёрқин диалектик кўринишларидан бири деб атади. Сонетнинг дастлабки тўрт мисрасини у тезис сифатида биринчи катрен, кейинги тўртлигини антитезис сифатида иккинчи катрен ва сўнгги икки учликни синтез деб атади. Ўзбек совет адабиётида ҳам сонетлар бор. Улар орасида, айниқса, У. Носир, Б. Бойқобиловларнинг сонетлари ўқувчиларга яхши таниш. Масалан:"}}, {"dictionary": {"name": "Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari izohli lugʻati", "title": "Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Амиров, Д.М.; Атаджанов, А.Ю.; Атаджанов, Д.Ю.; Ибрагимов, Д.А.; Раҳимжонов, З.Ё.; Саидхўжаев, С.С. (2010). Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати. Tashkent: БМТТДнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/axborot-kommunikatsiya-texnologiyalari-izohli-lugati/", "page": "436"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Synchronous Optical Network Синхрон оптик тармоқ, SONET тармоғи. Маълумотларни оптик тола орқали синхрон узатиш стандарти.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "SONET", "raw_meaning": "Synchronous Optical Network Синхрон оптик тармоқ, SONET тармоғи. Маълумотларни оптик тола орқали синхрон узатиш стандарти."}}, {"dictionary": {"name": "Telekommunikatsiya qisqartmalari lugʻati", "title": "Телекоммуникацияларга оид атамалар қисқартмаларининг инглизча-русча-ўзбекча луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Таджибаев, Ш.; Ахмедова, Ё.; Туляганов, Ш.; Вахидова, Р. (2007). Телекоммуникацияларга оид атамалар қисқартмаларининг инглизча-русча-ўзбекча луғати. Tashkent: Фан-техника ва маркетинг тадқиқотлари маркази.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/telekommunikatsiyalarga-oid-atamalar-qisqartmalarining-inglizcha-ruscha-ozbekcha-lugati/", "page": "319"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "synchronous optical network синхронная оптическая сеть синхрон оптик тармоқ", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "SONET", "raw_meaning": "synchronous optical network синхронная оптическая сеть синхрон оптик тармоқ"}}]}