{"headword": "RASTVORЫ BUROVЫE MERGELISTЫE — Mergelli burgʻilash eritmalari", "key": "rastvor burov e mergelist e mergelli burgilash eritmalari", "entries": [{"dictionary": {"name": "Neft va gaz sanoati izohli lugʻati", "title": "НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Terminologik", "imprint": "Абидов, Асрор Аббосович; Эргашев, Йўлдошбой; Қодиров, Малик Хафизович (2004). НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Шарқ» нашриёт-матбаа акциядорлик компанияси Бош таҳририяти.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/neft-va-gaz-sanoati-ruscha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "418"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "мергель жинсларини бурғилашда қўлланиладиган табиий эритма. Параметрлари: зичлиги — 1,36 г/см³, қовушқоқлиги 18—36 с, сув берувчанлиги 30 минутда 0,5—2 см³, гил пўсти 1,5 мм, СНТ 40/60 мгс/см². Қаттиқ фазаси юқори концентрацияга эга бўлган мергелли суспензияларда структура ҳосил бўлиши тезлашади, шу сабабли улар тиксотропик хусусиятга эга. Мергелнинг сувли суспензияларига сирт-фаол моддалар — стабилизатор ва электролитлар билан ишлов бериш мумкин. Кўмир-ишқорли ёки торф-ишқорли реагентлар ва кальцийга бойитилган сода билан ишлов берилган мергель — бўр таркибли суспензиялар бурғилаш саноатида кенг қўлланилади. Табиий М.б.э.дан фойдаланилганда бир хил шароитда бурғилашнинг коммерция тезлиги гилли эритмалардан фойдаланиб бурғилаш тезлигидан юқори бўлади. Тезликнинг ошишига эритманинг реологик ва структуравий-механик хоссалари ижобий таъсир этади, ҳаракатчанлиги, қовушқоқлиги, зичлиги, фильтрация хусусиятлари узоқ муддат яхши сақланиб қолади. Улар тез қуюқлашмайди, қовушқоқлиги гил эритмаларникидан паст бўлади, физик-кимёвий хусусиятлари долотани ишлаш шароитини яхшилайди ва қудуқ тубини майдаланган жинслардан тозаланишини тезлаштиради.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "РАСТВОРЫ БУРОВЫЕ МЕРГЕЛИСТЫЕ — Мергелли бурғилаш эритмалари", "raw_meaning": "мергель жинсларини бурғилашда қўлланиладиган табиий эритма. Параметрлари: зичлиги — 1,36 г/см³, қовушқоқлиги 18—36 с, сув берувчанлиги 30 минутда 0,5—2 см³, гил пўсти 1,5 мм, СНТ 40/60 мгс/см². Қаттиқ фазаси юқори концентрацияга эга бўлган мергелли суспензияларда структура ҳосил бўлиши тезлашади, шу сабабли улар тиксотропик хусусиятга эга. Мергелнинг сувли суспензияларига сирт-фаол моддалар — стабилизатор ва электролитлар билан ишлов бериш мумкин. Кўмир-ишқорли ёки торф-ишқорли реагентлар ва кальцийга бойитилган сода билан ишлов берилган мергель — бўр таркибли суспензиялар бурғилаш саноатида кенг қўлланилади. Табиий М.б.э.дан фойдаланилганда бир хил шароитда бурғилашнинг коммерция тезлиги гилли эритмалардан фойдаланиб бурғилаш тезлигидан юқори бўлади. Тезликнинг ошишига эритманинг реологик ва структуравий-механик хоссалари ижобий таъсир этади, ҳаракатчанлиги, қовушқоқлиги, зичлиги, фильтрация хусусиятлари узоқ муддат яхши сақланиб қолади. Улар тез қуюқлашмайди, қовушқоқлиги гил эритмаларникидан паст бўлади, физик-кимёвий хусусиятлари долотани ишлаш шароитини яхшилайди ва қудуқ тубини майдаланган жинслардан тозаланишини тезлаштиради."}}]}