{"headword": "qanot", "key": "qanot", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Qush va hasharotlarning uchish aʼzosi.", "examples": [{"text": "Gʻozning qanoti. Qaldirgʻochning qanoti. Kapalakning qanoti. Pashshaning qanoti. Hush qanoti bilan uchib, quyrugʻi bilan qoʻnar.", "source": "Maqol"}, {"text": "Margʻilon va Qoʻqonga uchadigan maxsus kabutar keltirildi. Naycha qilingan qisqa xatlar ularning qanotlari tagiga mahkamlandi.", "source": "P. Qodirov, Yulduzli tunlar"}, {"text": "Nozik rang-barang parvonalar, kapalaklar lampa atrofida aylanar, guldor qanotlarini shishaga urib tipirchilar, gilamga yengilgina qulab, tinar edilar.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 2, "text": "Shaxs yoki narsaning uchishi, parvoziga xizmat qiluvchi aʼzosining ramzi maʼnosini bildiradi.", "examples": [{"text": "Ot — yigitning qanoti.", "source": ""}, {"text": "Yangilikning qanoti bor. Ogʻizdan ogʻizga oʻtib, tez tarqaladi.", "source": "Gazetadan"}, {"text": "Hamza boʻlsa, xayol qanotida oʻtmishni birma-bir kezib chiqdi.", "source": "K. Yashin, Hamza"}, {"text": "Shundoq deb Ilhomning nozik va mayin Qanotlarin Hasad yulib tashladi.", "source": "A. Oripov, Yillar armoni"}, {"text": "Umumxalq jonkuyarligi oʻqituvchilarga qanot baxsh etyapti.", "source": "Gazetadan"}]}, {"order": 3, "text": "Samolyotning yerdan koʻtarilib, havoda muallaq turishi uchun xizmat qiladigan qanotsimon yoyiq qismi.", "examples": []}, {"order": 4, "text": "Avtomobil, velosiped kabi mashinalar gʻildiragi ustiga loydan himoya qilish uchun oʻrnatilgan moslama.", "examples": [{"text": "[Yigit] Oldingi qanoti sinib qolgan Zif velosipediki sekingina haydab kelyapti.", "source": "Sh. Otamurodov, Koʻngil"}, {"text": "Avtomobil qanoti alyuminiydan ishlanadi.", "source": "Fan va turmush"}]}, {"order": 5, "text": "Eshik, deraza va shu kabilarning tabaqasi.", "examples": [{"text": "Yunusov derazaning qanotlarini ochib, kesakisiga qulochini yozgancha turib qoldi.", "source": "N. Maqsudiy, Majlisdan soʻng"}, {"text": "Uzoqdan Botirning ustma-ust bergan signali eshitilgandan keyin katta darvozaning qanotlari keng ochildi.", "source": "I. Rahim, Ixlos"}]}, {"order": 6, "text": "Yoyiq, choʻziq narsalarning biror tomoni, yoni, chekkasi.", "examples": [{"text": "Binoning soʻl qanoti — eshik oldi baland ayvon.", "source": "A. Qahhor, Yangi yer"}, {"text": "Koʻchalar qanotidagi ariqlarda zilol suvlar sharqirab oqib turibdi.", "source": "J. Ergashev, Gulbuloq"}]}, {"order": 7, "text": "Zina, koʻprik va shu kabilarning yoniga oʻrnatilgan toʻsiq; panjara.", "examples": [{"text": "Mahkam zinapoyaga qarab chopdi va uning silliq yogʻoch qanotidan ushlab, uchinchi qavatga yugurib chiqdi.", "source": "P. Qodirov, Uch ildiz"}, {"text": "Tohir koʻprikning qanotidan pastga egilib qarab, shu tirgaklardan birini moʻljalga oldi-yu, toʻxtadi.", "source": "P. Qodirov, Yulduzli tunlar"}]}, {"order": 8, "text": "Yoyiq joylashgan qoʻshinlarning, frontning oʻng yoki soʻl tomoni, shu tomon qismi.", "examples": [{"text": "Mirzo Yodgorning oʻng va soʻl qanotlari qattiq shikast yeb, butunlay bebosh-betartib qochishga yuz tutgan edi.", "source": "Oybek, Navoiy"}, {"text": "Bobur qoʻshini yov bilan yuzma-yuz toʻqnashishi uchun oʻng qanotini oldinroq chiqarib, daryoga orqa oʻgirdi-yu, janubga tomon burila boshladi.", "source": "P. Qodirov, Yulduzli tunlar"}]}, {"order": 9, "text": "Suyanchiq, koʻmakchi.", "examples": [{"text": "Yorim boʻlsa, qanotim, deyman.", "source": "Sayyor."}, {"text": "U [Nizomjon] Ikromjonga oʻgʻil boʻldi. Uning qoʻsh qanoti boʻldi.", "source": "S. Ahmad, Ufq"}]}, {"order": 10, "text": "Diqqat-eʼtiborda boʻlish holati; himoya, homiylik, panoh.", "examples": [{"text": "Ustozlar qanotida, ularning koʻmagi va yoʻl-yoʻriqlari asosida ilgʻorlar tajribasini oʻrgandim.", "source": "Gazetadan"}, {"text": "Uning qanotida koʻpdan-koʻp yosh talantlar tarjimonlik, tahrirchilik singari murakkab ishning sir-asrorini bilib oldilar.", "source": "X. Yodgorov, Hayot toʻlqinlari"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"source_url": "https://izoh.uz/word/qanot"}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "543"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "qanoti bor uchmaydi, quruqlikda yurmaydi", "source": ""}, {"text": "qanoti butun shunqor yo‘q, tuyog‘i butun tulpor yo‘q", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "qanot", "raw_meaning": "крыло; ~i bor uchmaydi, quruqlikda yurmaydi загадка с крыльями, а не летает, на суше не обитает (Рыба); ~ chiqarmoq окрыляться; ~ yozmoq расправить крылья; ~i butun shunqor yo‘q, tuyog‘i butun tulpor yo‘q погов. нет кречета со здоровым крылом, нет скакуна с целым копытом, т.е. у каждого человека есть какой-то недостаток; ◊ birovning ~i ostida под чужим крылышком; ~quyruq bo‘lmoq (букв. быть и крыльями, и хвостом) быть опорой; быть верным помощником."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "596"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "wing", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "qanot", "raw_meaning": "n wing, flank"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "111"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "QANOT", "raw_meaning": "qanat."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "238"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Қуш ва ҳашаротларнинг учиш органи.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Самолётнинг икки ён қисми.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ҚАНОТ", "raw_meaning": "KANAT 1.Қуш ва ҳашаротларнинг учиш органи. 2.Самолётнинг икки ён қисми."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "131"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "qanot", "raw_meaning": "Schwinge f, Flügel m"}}]}