{"headword": "Плачи", "key": "plachi", "entries": [{"dictionary": {"name": "Adabiyotshunoslik terminlarining izohli lugʻati", "title": "Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Хотамов, Н.; Саримсоқов, Б. (1979). Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/adabiyotshunoslik-terminlarining-ruscha-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "227"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "— йиғилар. Маросим поэзиясига мансуб халқ оғзаки ижоди жанрларидан бири. Йиғилар туркий халқларда жуда қадим замонлардан буён мавжуд бўлиб, улар ўз шаклий жиҳатлари билан халқ қўшиқларидан фарқланмайди. Йиғилар бирор шахс вафот этганда ўлган шахснинг яқинлари томонидан айтилади. Айрим ҳолларда ҳар бир қишлоқ ёки маҳалланинг бир ёки бир нечта йиғичиси ҳам бўлганки, улар ўлим маросимларига махсус таклиф қилинган. Йиғилар ўз мазмуни жиҳатидан ўлган шахснинг бевақт вафоти, ундан ажралишнинг оғирлиги, ўлимдан шикоят, ўлган шахснинг оила аъзоларига ачиниш, дунёнинг фонийлиги каби мотивлардан ташкил топган. Йиғичининг роли шундаки, у ўзининг илгаридан тайёр, кишини изтиробга солувчи, ачиниш туйғуларини уйғотувчи тўртликларини айтиб йиғлаб, ўз атрофидаги кишиларни ҳам йиғлатиб юборади. Рус халқида йиғилар икки хил бўлиб, биринчи тури — тўй маросимларида айтилган. Масалан, қиз узатишда келиннинг ўз уйидан чиқиш пайтида ёки куёвнинг келиш пайтида айтилган ва ҳ. к. Аммо бу тур ҳозир деярли учрамайди. (Ўзбек халқи орасида ҳам келин ёки куёвнинг вафот этган ота ёки онаси ай-", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Плачи", "raw_meaning": "— йиғилар. Маросим поэзиясига мансуб халқ оғзаки ижоди жанрларидан бири. Йиғилар туркий халқларда жуда қадим замонлардан буён мавжуд бўлиб, улар ўз шаклий жиҳатлари билан халқ қўшиқларидан фарқланмайди. Йиғилар бирор шахс вафот этганда ўлган шахснинг яқинлари томонидан айтилади. Айрим ҳолларда ҳар бир қишлоқ ёки маҳалланинг бир ёки бир нечта йиғичиси ҳам бўлганки, улар ўлим маросимларига махсус таклиф қилинган. Йиғилар ўз мазмуни жиҳатидан ўлган шахснинг бевақт вафоти, ундан ажралишнинг оғирлиги, ўлимдан шикоят, ўлган шахснинг оила аъзоларига ачиниш, дунёнинг фонийлиги каби мотивлардан ташкил топган. Йиғичининг роли шундаки, у ўзининг илгаридан тайёр, кишини изтиробга солувчи, ачиниш туйғуларини уйғотувчи тўртликларини айтиб йиғлаб, ўз атрофидаги кишиларни ҳам йиғлатиб юборади. Рус халқида йиғилар икки хил бўлиб, биринчи тури — тўй маросимларида айтилган. Масалан, қиз узатишда келиннинг ўз уйидан чиқиш пайтида ёки куёвнинг келиш пайтида айтилган ва ҳ. к. Аммо бу тур ҳозир деярли учрамайди. (Ўзбек халқи орасида ҳам келин ёки куёвнинг вафот этган ота ёки онаси ай-"}}]}