{"headword": "КИСЛОТА АЗОТНАЯ", "key": "kislota azotnaya", "entries": [{"dictionary": {"name": "Neft va gaz sanoati izohli lugʻati", "title": "НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Terminologik", "imprint": "Абидов, Асрор Аббосович; Эргашев, Йўлдошбой; Қодиров, Малик Хафизович (2004). НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Шарқ» нашриёт-матбаа акциядорлик компанияси Бош таҳририяти.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/neft-va-gaz-sanoati-ruscha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "221"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Азот кислотаси — бир асосли кучли кислота. Кимёвий формуласи HNO₃, рангсиз. Сувсизлантирилгандаги зичлиги 1522 кг/м³, -41,6°С да эрийди, 82,6°С да қайнайди. А.к. нинг масса миқдори 68,4%, 121,9°С да азеотроп ҳосил қилади, сувда яхши аралашади. А.к. халқ хўжалигида азотли ва мураккаб таркибли ўғитлар олишда, рангли металлургияда металларни эритишда, кимё саноатида олтингугурт кислотасини тайёрлашда, ҳар хил азот бирикмали органик моддалар олишда, ракета техникасида ёқилғини оксидловчи сифатида ва халқ хўжалигининг бошқа тармоқларида ишлатилади. А.к. аммиакни 750°С температурада кислород билан оксидлаб ёки 875—900°С температура ва юқори босимда платинали катализаторлар иштирокида ҳосил бўлган NO ни NO₂ гача оксидлаб олинади. Шунингдек, азотни оксидлаб ва оксидларни сув билан шимдириб ҳам А.к.ни олиш мумкин. Лаборатория шароитида нитратларни парчалаб олинади. А.к.нинг массаси миқдори 97—98%, 58—60% ли ва 47% ли турлари ҳам ишлаб чиқарилади.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "КИСЛОТА АЗОТНАЯ", "raw_meaning": "Азот кислотаси — бир асосли кучли кислота. Кимёвий формуласи HNO₃, рангсиз. Сувсизлантирилгандаги зичлиги 1522 кг/м³, -41,6°С да эрийди, 82,6°С да қайнайди. А.к. нинг масса миқдори 68,4%, 121,9°С да азеотроп ҳосил қилади, сувда яхши аралашади. А.к. халқ хўжалигида азотли ва мураккаб таркибли ўғитлар олишда, рангли металлургияда металларни эритишда, кимё саноатида олтингугурт кислотасини тайёрлашда, ҳар хил азот бирикмали органик моддалар олишда, ракета техникасида ёқилғини оксидловчи сифатида ва халқ хўжалигининг бошқа тармоқларида ишлатилади. А.к. аммиакни 750°С температурада кислород билан оксидлаб ёки 875—900°С температура ва юқори босимда платинали катализаторлар иштирокида ҳосил бўлган NO ни NO₂ гача оксидлаб олинади. Шунингдек, азотни оксидлаб ва оксидларни сув билан шимдириб ҳам А.к.ни олиш мумкин. Лаборатория шароитида нитратларни парчалаб олинади. А.к.нинг массаси миқдори 97—98%, 58—60% ли ва 47% ли турлари ҳам ишлаб чиқарилади."}}]}