{"headword": "Жесткость воды", "key": "jestkost vod", "entries": [{"dictionary": {"name": "Qurilish atamalari lugʻati", "title": "РУСЧА-ЎЗБЕКЧА-ҚОРАҚАЛПОҚЧА-ИНГЛИЗЧА ҚУРИЛИШ АТАМАЛАР ЛУҒАТИ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Қосимов, Э. У.; Тўлаганов, А. А.; Асқаров, Б. А.; Ахмедов, С. И.; Ешниязов, Р. Н.; Жумамуратов, Д. Қ.; Хабилов, Б. А.; Ашрабов, А. А.; Қосимов, И. И.; Юсупов, Р. А.; Касимова, Г. А.; Пурханатдинов, А. П. (2017). РУСЧА-ЎЗБЕКЧА-ҚОРАҚАЛПОҚЧА-ИНГЛИЗЧА ҚУРИЛИШ АТАМАЛАР ЛУҒАТИ. Tashkent: Fan va texnologiya.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/ruscha-ozbekcha-qoraqalpoqcha-inglizcha-qurilish-atamalar-lugati/", "page": "82"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Сувнинг қаттиклиги Суўдың қаттылығы Hardness of water", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Жесткость воды", "raw_meaning": "Сувнинг қаттиклиги Суўдың қаттылығы Hardness of water"}}, {"dictionary": {"name": "Metallurgiya terminlarining izohli lugʻati", "title": "Русча - инглизча металлургия терминларининг ўзбекча изоҳли луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Абдурахмонов, С.; Қаюмова, М. С.; Ахтамов, Ф. Е.; Ашурова, М. Х.; Собирова, Ф. А. (2017). Русча - инглизча металлургия терминларининг ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Fan va texnologiya.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/ruscha-inglizcha-metallurgiya-terminlarining-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "96"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "hardness of water ['ha:dnəs əv 'wɔ:tə(r)] сувнинг қаттиқлиги: табиий сувнинг хоссаларидан бири, сувнинг қаттиқлиги ундаги калций ва магний элементларининг концентрацияси билан ўлчанади. Ўлчов бирлиги мгЕкв/л.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "жесткость воды", "raw_meaning": "hardness of water ['ha:dnəs əv 'wɔ:tə(r)] сувнинг қаттиқлиги: табиий сувнинг хоссаларидан бири, сувнинг қаттиқлиги ундаги калций ва магний элементларининг концентрацияси билан ўлчанади. Ўлчов бирлиги мгЕкв/л."}}, {"dictionary": {"name": "Neft va gaz sanoati izohli lugʻati", "title": "НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Terminologik", "imprint": "Абидов, Асрор Аббосович; Эргашев, Йўлдошбой; Қодиров, Малик Хафизович (2004). НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Шарқ» нашриёт-матбаа акциядорлик компанияси Бош таҳририяти.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/neft-va-gaz-sanoati-ruscha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "163"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Сувнинг қаттиқлиги — нефть қатламларига сув бостириш учун сув танлашда муҳим аҳамият касб этувчи сув хоссаси. С.қ. таркибидаги кальций ва магний ионларининг миқдори орқали аниқланади ва 1 л сувга нисбатан миллиграмм-эквивалентларда ифодаланади. С.қ.нинг 1 мг-экв. қиймати 1 л сувда 20,04 мг/л Ca₂⁺⁺ ёки 12,16/мг/л Mg₂⁺⁺ бўлишига тўғри келади. С.қ.нинг қуйидаги хиллари ажратилади: умумий, йўқотиш мумкин бўлган ва доимий. Умумий қаттиқлик кальций ва магний ионларининг умумий миқдорига, йўқотиш мумкин бўлган қаттиқлик сув қайнатилганда ионларнинг чўкинди ҳосил қилувчи қисмига, доимий қаттиқлик умумий қаттиқлик ва йўқотиш мумкин бўлган қаттиқлик орасидаги айирмага тенг. Табиий сувларнинг қаттиқлиги бўйича О.А.Алёкин қуйидагича фарқлашни таклиф этди: жуда юмшоқ сув (1,5 мг-экв/л гача), юмшоқ сув (1,5—3,0 мг-экв/л гача), ўртача қаттиқликдаги сув (3—6 мг-экв/л гача), қаттиқ сув (6—9 мг/л гача) ва жуда қаттиқ сув (9 мг-экв/л дан юқори).", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ЖЕСТКОСТЬ ВОДЫ", "raw_meaning": "Сувнинг қаттиқлиги — нефть қатламларига сув бостириш учун сув танлашда муҳим аҳамият касб этувчи сув хоссаси. С.қ. таркибидаги кальций ва магний ионларининг миқдори орқали аниқланади ва 1 л сувга нисбатан миллиграмм-эквивалентларда ифодаланади. С.қ.нинг 1 мг-экв. қиймати 1 л сувда 20,04 мг/л Ca₂⁺⁺ ёки 12,16/мг/л Mg₂⁺⁺ бўлишига тўғри келади. С.қ.нинг қуйидаги хиллари ажратилади: умумий, йўқотиш мумкин бўлган ва доимий. Умумий қаттиқлик кальций ва магний ионларининг умумий миқдорига, йўқотиш мумкин бўлган қаттиқлик сув қайнатилганда ионларнинг чўкинди ҳосил қилувчи қисмига, доимий қаттиқлик умумий қаттиқлик ва йўқотиш мумкин бўлган қаттиқлик орасидаги айирмага тенг. Табиий сувларнинг қаттиқлиги бўйича О.А.Алёкин қуйидагича фарқлашни таклиф этди: жуда юмшоқ сув (1,5 мг-экв/л гача), юмшоқ сув (1,5—3,0 мг-экв/л гача), ўртача қаттиқликдаги сув (3—6 мг-экв/л гача), қаттиқ сув (6—9 мг/л гача) ва жуда қаттиқ сув (9 мг-экв/л дан юқори)."}}, {"dictionary": {"name": "Metrologik izohli lugʻat", "title": "Русча-ўзбекча изоҳли МЕТРОЛОГИК ЛУҒАТ / Русско-узбекский толковый МЕТРОЛОГИЧЕСКИЙ СЛОВАРЬ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Абдувалиев, Абдуқаҳҳор Абдулхаевич; Валиев, Умаржон Назирович; Жебровский, Станислав Константинович (2010). Русча-ўзбекча изоҳли МЕТРОЛОГИК ЛУҒАТ / Русско-узбекский толковый МЕТРОЛОГИЧЕСКИЙ СЛОВАРЬ. Tashkent: Tafakkur» нашриёти; «Ўзстандарт» агентлиги нашриёти.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/ruscha-ozbekcha-izohli-metrologik-lugat-russko-uzbekskiy-tolkov-y-metrologicheskiy-slovar/", "page": "141"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Свойство воды, обусловленное содержанием в ней растворенных солей кальция и магния, вызывающих осаждение твердого осадка (единица в СИ – миллимоль на килограмм, ммоль/кг). сувнинг қаттиқлиги Қаттиқ чўкманинг чўкишини юзага келтирувчи эриган кальций ва магний тузларининг миқдорига боғлиқ бўлган сувнинг хоссаси (ХБТдаги бирлиги бир килограммга бир миллимол, ммоль/кг). suvning qattiqligi Qattiq cho‘kmaning cho‘kishini yuzaga keltiruvchi erigan kalsiy va magniy tuzlarining miqdoriga bog‘liq bo‘lgan suvning xossasi (XBTdagi birligi bir kilogrammga bir millimol, mmol/kg).", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "жесткость воды", "raw_meaning": "Свойство воды, обусловленное содержанием в ней растворенных солей кальция и магния, вызывающих осаждение твердого осадка (единица в СИ – миллимоль на килограмм, ммоль/кг). сувнинг қаттиқлиги Қаттиқ чўкманинг чўкишини юзага келтирувчи эриган кальций ва магний тузларининг миқдорига боғлиқ бўлган сувнинг хоссаси (ХБТдаги бирлиги бир килограммга бир миллимол, ммоль/кг). suvning qattiqligi Qattiq cho‘kmaning cho‘kishini yuzaga keltiruvchi erigan kalsiy va magniy tuzlarining miqdoriga bog‘liq bo‘lgan suvning xossasi (XBTdagi birligi bir kilogrammga bir millimol, mmol/kg)."}}]}