ИСТОЧНИКИ ЭНЕРГИИ ЗЕМЛИ — Ернинг энергия манбалари

ИСТОЧНИКИ ЭНЕРГИИ ЗЕМЛИ — Ернинг энергия манбалари

1. Ернинг қаттиқ қобиғида тектоник ҳаракатларни ва деформацияларни юзага келтирадиган механик ва кинетик энергиялар. Бу энергиялар Ернинг қаттиқ қобиғидаги жинсларни бўшаштирадиган ёки зичлаштирадиган, чўзадиган ёки сиқадиган ҳодисаларни келтириб чиқарадиган иссиқлик энергиясининг қайта ўзгарган маҳсулидир. Чуқурлик ошган сари температура ошиб боради. Ернинг қаттиқ юзасидан эса узлуксиз иссиқлик ажралиб туради. Замонавий ҳисоблашлар Ер қаърида 4,2 · 10¹³ W иссиқлик оқими борлигини кўрсатди. Ер қаъридаги иссиқлик оқими қандай ҳосил бўлади? Кўпгина тадқиқотчилар бу иссиқлик уран, торий ва калий радиоактив моддаларининг парчаланишидан ҳосил бўлади деб ҳисоблайдилар. Лекин, 1971 йили О.Г.Сорохтин бу фикр мантиққа тўғри келмаслигини қайд қилиб, Ерни қиздирадиган манба мантия ва ядро чегарасидаги гравитацион дифференциацияланиш (тақсимланиш)дандир деб ҳисоблайди. Америка геофизиги В.Вакьенинг фикрича, радиоген иссиқлик Ер қаъридаги иссиқлик оқимининг (4,2 · 10¹³ W) тўртдан бирига — 1,14 · 10¹³ W тенг. Табиий радиоактив элементлар-