{"headword": "eri", "key": "eri", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Issiq taʼsiri natijasida qattiqligini yoʻqotmoq, suyuq holga oʻtmoq; yumshamoq.", "examples": [{"text": "Erigan poʻlat. Erigan choʻyan. Erigan sariyogʻ.", "source": ""}, {"text": "Yerlar erib, hamma yoq shilt-shilt loy, qoʻrgʻon kunguralaridagi qirovlar bugʻga aylanib, koʻkka koʻtarilmoqda edilar.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}]}, {"order": 2, "text": "Jismonan boʻshashgan, erigan holatga tushmoq.", "examples": [{"text": "Yoʻl tortib — charchab kelayotgan odam emasmi, soyada erib, koʻzi uyquga borib, uxlab qoldi.", "source": "Yodgor"}, {"text": "Tegirmonchi, goʻyo erib ketganday, boshini quyi soldi.", "source": "Oybek, O. v. shabadalar."}, {"text": "Uning butun vujudi eriganday boʻldi; koʻkragining allaqayeridan shuv etib koʻtarilgan bir nima tomogʻida lip-lip etdi-yu, koʻziga yosh oldi.", "source": "A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari"}]}, {"order": 3, "text": "Issiqlik yoki boshqa taʼsir natijasida parchalanib yoʻq boʻlmoq, boshqa jismga aylanmoq.", "examples": [{"text": "Mavjlarga oq kapalaklardek qoʻnayotgan qor uchqunlari shu ondayoq jimjit eriydi.", "source": "H. Gʻulom, Mashʼal"}, {"text": "Allaqayerda qargʻa qorlar erib ketganidan zorlanib qagʻillaydi.", "source": "Shuhrat, Shinelli yillar"}, {"text": "Tuz edikki, erib ketamizmi? — Erib-ku ketmaymiz", "source": "A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari"}, {"text": "Hah shumtakalar, ogʻizlaringda erib ketadigan suzma qurutni bersam, olmaysizlar, shu tosh qurutni talashasizlar.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 4, "text": "Parchalanib yoʻqqa aylanmoq; yoʻq boʻlmoq.", "examples": [{"text": "Suluv esini yigʻib qarasa, Erimbet joyida erib ketganday gʻoyib boʻlibdi, hech qayerda yoʻq.", "source": "A. Muxtor, Qoraqalpoq qissasi"}, {"text": "Agar yigit-qizni haqiqiy sevgi bir-biriga bogʻlasa, uni hech qanday kuch uzolmaydi, oilada yuz beradigan baʼzi bir kelishmovchiliklar, xafaliklar ham sevgi-muhabbat haroratida erib ketaveradi.", "source": "A. Eshonqulov, Oila baxti haqida"}]}, {"order": 5, "text": "Ruhan iliqlik, yoqimlilik hissi uygʻonmoq, xush yoqmoq; shunday holatga tushmoq.", "examples": [{"text": "Yaxshi gaplarni tinglab, erib oʻtirgan Nuqra avval yalt etib Jalil Karimovichga qaradi.", "source": "Mirmuhsin, Nuqra"}, {"text": "Bola kam-pirning soʻzlarini tushunmasa ham, uning issiq onalik mehridan eridi-da, quvonchidan sakrab oʻrnidan turib, kampirni quchoqlab oldi.", "source": "I. Rahim, Chin muhabbat"}]}, {"order": 6, "text": "Moyillik, mehr, himmat hissi uygʻonmoq; mehri tovlanmoq.", "examples": [{"text": "Hozir boʻling, oʻr-toq yefreytor, goʻzal qizlar ham anoyi emas, salgina gapga erib ketavermaydi.", "source": "Z. Fatxullin, Soʻnmas yulduz"}]}, {"order": 7, "text": "Xarid qilingan narsa, yangilik, muvaffaqiyat va shu kabilar uchun ziyofat qilib bermoq; siylamoq, yuvmoq.", "examples": [{"text": "Nimaga bu yerda turibmiz? Oshxonaga olib kirib, bir eriyin endi sanga, jonginam!", "source": "J. Abdullaxonov, Toʻfon"}, {"text": "— Yarimta emas, oʻnta yarimtaga eriyman! — kapitan shunday dedi-da qoʻlidan xatni yulib oldi.", "source": "O. Yoqubov, Izlayman"}, {"text": "bugun sal erisangiz boʻlardi, oxirgi oyda oʻqigan leksiyalaringizga 4,5 ming soʻm yozib qoʻydim.", "source": "Mushtum"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"source_url": "https://izoh.uz/word/ERI"}}, {"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Issiq taʼsiri natijasida qattiqligini yoʻqotmoq, suyuq holga oʻtmoq; yumshamoq.", "examples": [{"text": "Erigan poʻlat. Erigan choʻyan. Erigan sariyogʻ.", "source": ""}, {"text": "Yerlar erib, hamma yoq shilt-shilt loy, qoʻrgʻon kunguralaridagi qirovlar bugʻga aylanib, koʻkka koʻtarilmoqda edilar.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}]}, {"order": 2, "text": "Jismonan boʻshashgan, erigan holatga tushmoq.", "examples": [{"text": "Yoʻl tortib — charchab kelayotgan odam emasmi, soyada erib, koʻzi uyquga borib, uxlab qoldi.", "source": "Yodgor"}, {"text": "Tegirmonchi, goʻyo erib ketganday, boshini quyi soldi.", "source": "Oybek, O. v. shabadalar."}, {"text": "Uning butun vujudi eriganday boʻldi; koʻkragining allaqayeridan shuv etib koʻtarilgan bir nima tomogʻida lip-lip etdi-yu, koʻziga yosh oldi.", "source": "A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari"}]}, {"order": 3, "text": "Issiqlik yoki boshqa taʼsir natijasida parchalanib yoʻq boʻlmoq, boshqa jismga aylanmoq.", "examples": [{"text": "Mavjlarga oq kapalaklardek qoʻnayotgan qor uchqunlari shu ondayoq jimjit eriydi.", "source": "H. Gʻulom, Mashʼal"}, {"text": "Allaqayerda qargʻa qorlar erib ketganidan zorlanib qagʻillaydi.", "source": "Shuhrat, Shinelli yillar"}, {"text": "Tuz edikki, erib ketamizmi? — Erib-ku ketmaymiz", "source": "A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari"}, {"text": "Hah shumtakalar, ogʻizlaringda erib ketadigan suzma qurutni bersam, olmaysizlar, shu tosh qurutni talashasizlar.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 4, "text": "Parchalanib yoʻqqa aylanmoq; yoʻq boʻlmoq.", "examples": [{"text": "Suluv esini yigʻib qarasa, Erimbet joyida erib ketganday gʻoyib boʻlibdi, hech qayerda yoʻq.", "source": "A. Muxtor, Qoraqalpoq qissasi"}, {"text": "Agar yigit-qizni haqiqiy sevgi bir-biriga bogʻlasa, uni hech qanday kuch uzolmaydi, oilada yuz beradigan baʼzi bir kelishmovchiliklar, xafaliklar ham sevgi-muhabbat haroratida erib ketaveradi.", "source": "A. Eshonqulov, Oila baxti haqida"}]}, {"order": 5, "text": "Ruhan iliqlik, yoqimlilik hissi uygʻonmoq, xush yoqmoq; shunday holatga tushmoq.", "examples": [{"text": "Yaxshi gaplarni tinglab, erib oʻtirgan Nuqra avval yalt etib Jalil Karimovichga qaradi.", "source": "Mirmuhsin, Nuqra"}, {"text": "Bola kam-pirning soʻzlarini tushunmasa ham, uning issiq onalik mehridan eridi-da, quvonchidan sakrab oʻrnidan turib, kampirni quchoqlab oldi.", "source": "I. Rahim, Chin muhabbat"}]}, {"order": 6, "text": "Moyillik, mehr, himmat hissi uygʻonmoq; mehri tovlanmoq.", "examples": [{"text": "Hozir boʻling, oʻr-toq yefreytor, goʻzal qizlar ham anoyi emas, salgina gapga erib ketavermaydi.", "source": "Z. Fatxullin, Soʻnmas yulduz"}]}, {"order": 7, "text": "Xarid qilingan narsa, yangilik, muvaffaqiyat va shu kabilar uchun ziyofat qilib bermoq; siylamoq, yuvmoq.", "examples": [{"text": "Nimaga bu yerda turibmiz? Oshxonaga olib kirib, bir eriyin endi sanga, jonginam!", "source": "J. Abdullaxonov, Toʻfon"}, {"text": "— Yarimta emas, oʻnta yarimtaga eriyman! — kapitan shunday dedi-da qoʻlidan xatni yulib oldi.", "source": "O. Yoqubov, Izlayman"}, {"text": "bugun sal erisangiz boʻlardi, oxirgi oyda oʻqigan leksiyalaringizga 4,5 ming soʻm yozib qoʻydim.", "source": "Mushtum"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"source_url": "https://izoh.uz/word/eri"}}, {"dictionary": {"name": "«Qutadgʻu bilig» izohli lugʻati", "title": "\"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI", "kind": "Terminologik", "imprint": "Dadaboyev, Hamidulla; Xolmuradova, Mushtariy (2018). \"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI. Tashkent: NAVRO'Z\" nashriyoti.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/qutadgu-bilig-dagi-sozlarning-ozbekcha-ruscha-va-inglizcha-izohli-lugati/", "page": "108"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ERI=", "raw_meaning": "erimoq – растворяться– melt."}}]}