Дастан

1. — достон. Ўрта ва Яқин Шарқ халқлари, жумладан туркий халқлар оғзаки ва ёзма адабиётидаги катта ҳажмга эга бўлган эпик асарлар. Халқ оғзаки ижоди ва ёзма адабиётдаги достонлар, гарчи бир ном билан аталсалар-да, бироқ улар ўзларининг яратилиши, такомиллашиб бориши, шаклий хусусиятлари, ижро этилиши жиҳатларидан бир-бирларидан фарқланадилар. Шаклдаги фарқлар: туркий халқлар оғзаки ижодидаги достонлар маълум нисбатда навбатлашиб келган насрий ва шеърий қисмлардан иборат бўлади. Ёзма адабиётдаги достонлар асосан шеърий бўлади. Оғзаки ижоддаги достонлар эркин банд тузилиши ва қофияланишга эга бўлса, ёзма адабиётдаги достонлар асосан маснавий тарзидаги қофияланишга эга бўлади, яъни: а, а; б, б; в, в каби. Яратилиши ва ижроси жиҳатидан фарқлар: а) халқ достонлари маълум шахс томонидан оғзаки тарзда яратилган бўлиб, улар бошқа ижодкорлар томонидан айтилиб, авлоддан-авлодга ўтиб, сайқал топиб, кучли анъанавийлик касб этади. Натижада, унинг аниқ яратувчисини белгилаш қийин бўлиб қолади. Шунинг учун халқ оғзаки ижодидаги достонлар коллектив ижод маҳсули деб юритилади. Ёзма адабиётдаги достонлар эса кон

Manba: Хотамов, Н.; Саримсоқов, Б. (1979). Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Ўқитувчи., 77-bet.