{"headword": "БУТАДИЕН (ДИВИНИЛ)", "key": "butadien divinil", "entries": [{"dictionary": {"name": "Neft va gaz sanoati izohli lugʻati", "title": "НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Терминологический", "imprint": "Абидов, Асрор Аббосович; Эргашев, Йўлдошбой; Қодиров, Малик Хафизович (2004). НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Шарқ» нашриёт-матбаа акциядорлик компанияси Бош таҳририяти.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/neft-va-gaz-sanoati-ruscha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "55"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Бутадиен — тўйинмаган углеводород гази. Формуласи $\\text{CH}_2\\text{=CH}-\\text{CH=CH}_2$, ҳидли, рангсиз. $\\text{t}_{\\text{қай}} = -4,5\\text{°C}$ температурада қайнайди, $\\text{t}_{\\text{қор}} = -108,9\\text{°C}$ да эрийди, $420\\text{°C}$ да ўз-ўзидан алангланади, $-6\\text{°C}$ да зичлиги $650\\text{ кг/м}^3$. Ҳаво билан $1,5\\div11,5\\%$ Б. портлайдиган аралашма ҳосил қилади. Ҳаводаги рухсат этилган концентрацияси $100\\text{ мг/м}^3$. Эфир, бензолда яхши, спиртда ёмон эрийди, сувда эримайди. Ҳавода секин полимерланиб пероксидлар ҳосил қилади. Б. табиий газлар ва нефтни қайта ишлашда ҳосил бўладиган газлар таркибидаги бутан ва н-бутеленларни каталитик дегидрирлаш, яъни қисман водородини ажратиб ташлаш йўли билан олинади. Шунингдек, этилен ишлаб чиқаришда, нефть ва газ конденсатининг пиролиз жараёнида этанолни каталитик парчалаб ҳам (С.В. Лебедев усули) олинади. Асосан каучук ишлаб чиқаришда ишлатилади.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "БУТАДИЕН (ДИВИНИЛ)", "raw_meaning": "Бутадиен — тўйинмаган углеводород гази. Формуласи $\\text{CH}_2\\text{=CH}-\\text{CH=CH}_2$, ҳидли, рангсиз. $\\text{t}_{\\text{қай}} = -4,5\\text{°C}$ температурада қайнайди, $\\text{t}_{\\text{қор}} = -108,9\\text{°C}$ да эрийди, $420\\text{°C}$ да ўз-ўзидан алангланади, $-6\\text{°C}$ да зичлиги $650\\text{ кг/м}^3$. Ҳаво билан $1,5\\div11,5\\%$ Б. портлайдиган аралашма ҳосил қилади. Ҳаводаги рухсат этилган концентрацияси $100\\text{ мг/м}^3$. Эфир, бензолда яхши, спиртда ёмон эрийди, сувда эримайди. Ҳавода секин полимерланиб пероксидлар ҳосил қилади. Б. табиий газлар ва нефтни қайта ишлашда ҳосил бўладиган газлар таркибидаги бутан ва н-бутеленларни каталитик дегидрирлаш, яъни қисман водородини ажратиб ташлаш йўли билан олинади. Шунингдек, этилен ишлаб чиқаришда, нефть ва газ конденсатининг пиролиз жараёнида этанолни каталитик парчалаб ҳам (С.В. Лебедев усули) олинади. Асосан каучук ишлаб чиқаришда ишлатилади."}}]}