{"headword": "BIR", "key": "bir", "entries": [{"dictionary": {"name": "«Qutadgʻu bilig» izohli lugʻati", "title": "\"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI", "kind": "Terminologik", "imprint": "Dadaboyev, Hamidulla; Xolmuradova, Mushtariy (2018). \"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI. Tashkent: NAVRO'Z\" nashriyoti.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/qutadgu-bilig-dagi-sozlarning-ozbekcha-ruscha-va-inglizcha-izohli-lugati/", "page": "73"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "bir, yagona, yagona Tangri–один, единый бог –only, one, God. Eligkä du’a qïldï ögdi birig – Hukmdor uchun duo qildi, yagona Tangriga madh o‘qidi – Помолился за правителя, воздал хвалу Единому – Prayed for the ruler, praised the One (QBK, 175₇).", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "BIR", "raw_meaning": "bir, yagona, yagona Tangri–один, единый бог –only, one, God. Eligkä du’a qïldï ögdi birig – Hukmdor uchun duo qildi, yagona Tangriga madh o‘qidi – Помолился за правителя, воздал хвалу Единому – Prayed for the ruler, praised the One (QBK, 175₇)."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "446"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "one; bir yoki ikki one or two; yuzdan bir one in a hundred; ulardan bir i one of them; bir kam yigirma nineteen; bir poy etik one boot; bir marta once;; bir qilmoq unite; bir-bir iga one to another; bir o'zi himself (herself); bir boshdan from the beginning; bir xil the same; identical", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "bir", "raw_meaning": "one; ~ yoki ikki one or two; yuzdan ~ one in a hundred; ulardan ~ i one of them; ~ kam yigirma nineteen; ~ poy etik one boot; ~ marta once;; ~ qilmoq unite; ~-~ iga one to another; ~ o'zi himself (herself); ~ boshdan from the beginning; ~ xil the same; identical"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "29"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "ein, eins; birni birga qo‘shmoq eins mit eins multiplizieren, bir o‘zi (yolg‘iz) allein, kein anderer; birma-bir (yakkama-yakka) unter vier Augen", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "bir", "raw_meaning": "ein, eins; ~ni ~ga qo‘shmoq eins mit eins multiplizieren, ~ o‘zi (yolg‘iz) allein, kein anderer; ~ma-~ (yakkama-yakka) unter vier Augen"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "22"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "bir.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "BIR", "raw_meaning": "bir."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "36"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "BİR 1.1ва шу рақам билан ифодаланган сон, миқдор.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "БИР", "raw_meaning": "BİR 1.1ва шу рақам билан ифодаланган сон, миқдор."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "408"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "1. один, одна, одно; bir parcha patir, olamga tatir загадка одна лепешка-патыр радует весь мир (Луна); bir boshga bir o‘lim погов. на одну голову один конец; соотв. двум смертям не бывать, а одной не миновать; 2. некий, какой-то; bir kishi кто-то.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "bir", "raw_meaning": "1. один, одна, одно; ~ parcha patir, olamga tatir загадка одна лепешка-патыр радует весь мир (Луна); ~ boshga bir o‘lim погов. на одну голову один конец; соотв. двум смертям не бывать, а одной не миновать; 2. некий, какой-то; ~ kishi кто-то."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-arabcha-ruscha-inglizcha oʻquv lugʻati", "title": "ҲАММАБОП ЎЗБЕКЧА – АРАБЧА – РУСЧА – ИНГЛИЗЧА ЎҚУВ ЛУҒАТИ", "kind": "Tarjima", "imprint": "Сулаймонов, Мўминжон; Раҳматуллаев, Юнусхон; Ғойиббоева, Райҳоной; Сулаймонова, Хулкарой (2021). ҲАММАБОП ЎЗБЕКЧА – АРАБЧА – РУСЧА – ИНГЛИЗЧА ЎҚУВ ЛУҒАТИ. Tashkent: Nodirabegim.", "url": "https://dev.til.uz/lugatlar/hammabop-ozbekcha-arabcha-ruscha-inglizcha-oquv-lugati/", "page": "48"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "واحد Waahid один One", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "бир", "raw_meaning": "واحد Waahid один One"}}]}